Een inreisverbod als gruyèrekaas, met gaten dus

Zaventem Airport – (foto: Dow)

Alweer een reisverbod erbij, deze keer mag niemand binnen uit India, Brazilië en Zuid-Afrika.

  • Gisteren keurde het Overlegcomité, na stevige druk van de experten en enkele politici die in de ‘strijd’ voorop liepen, zo maar even een nieuw verbod goed: geen enkele reiziger uit India, Brazilië en Zuid-Afrika komt er nog in. Behalve dan diplomaten, sporters en enkele andere uitzonderingen. Houders van een Belgisch paspoort mogen wel terugkeren naar eigen land.
  • Dat dergelijke weinig fijnmazige beslissingen na meer dan één jaar in de pandemie genomen worden, terwijl er ook nog steeds testen en strenge quarantaineregels zijn, wijst erop dat er weinig evolutie zit in de aanpak van de pandemie.
  • België volgt daarmee gedwee buurlanden als Duitsland, Nederland en het UK, die ook een verbod op reizen uit India aankondigde. In ons land was er bovendien de erg gemediatiseerde zaak van 20 Indische studenten, die blijkbaar dus leidt tot drastische stappen.
  • Een aantal vragen blijven daarbij over. Ten eerste een vrij simpele vaststelling dat België uiteraard nog steeds lid is van de Schengenzone. Daarin geldt een vrij verkeer van personen. En tot nader order controleert men niet allerlei autoverkeer. Het volstaat dus een vliegtuig vanuit die bestemming te nemen naar Madrid, Parijs of Rome, en dan door te reizen. Met andere woorden: een inreisverbod als gruyèrekaas, met gaten dus.
  • Bovendien ondergraaft de maatregel verder het internationaal karakter van Brussel, waar men toch claimt de hoofdstad van de EU te willen zijn, en de hoofdzetel van de NAVO te herbergen. België heeft geen olie of andere grondstoffen, de rijkdom zit er in het menselijk kapitaal, waarbij een stevige instroom uit het buitenland, in een uiterst open economie, essentieel is.
  • Ten gronde stelt zich de vraag waar de blinde paniek rond de ‘Indische variant’ goed voor is. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft nog steeds niet bepaald of die in de categorie ‘zorgwekkend’ zit: het is moeilijk na te gaan of het aan menselijk gedrag in India zelf ligt of dat er sprake zou zijn van een besmettelijkere vorm.
  • Hoe dan ook is de variant al in ‘minstens zeventien landen’ opgedoken, zo zegt de WHO. Of een compleet stilleggen van elk verkeer tussen België en een aantal geviseerde landen dan veel effect heeft, is maar de vraag. Ook de Britse variant, die achteraf eveneens helemaal niet zo erg bleek dan de doemberichten van de virologen stelden, was niet tegen te houden.
  • Tenslotte is er de kwestie van reciprociteit. Wie het aandurft een aantal vergelijkbare tabellen of graadmeters van de corona-aanpak iets grondiger te bekijken – zoals de ‘Covid Resilience Ranking’ van Bloomberg, die de beleidsaanpak van elk land ordent – leert dat België nog steeds niet geweldig scoort, in vergelijking met anderen.
  • Met een score van 52,1 staat België op een 31ste plaats. Bloomberg plaatst, op basis van harde cijfers, Zuid-Afrika op plaats 27, vier plekjes hoger dus. India staat net boven België, op plaats 30. Enkel Brazilië, met president Bolsonaro als falende leider, verliest ruim van België, op plek 53.
  • Zo heeft België nog steeds 1.013 besmettingen per 100.000 inwoners, en een dodentol van 2.070 per 100.000 inwoners. Ter vergelijking: India zit aan 349 besmettingen per 100.000 inwoners en 137 doden per 100.000 inwoners. Om maar te zeggen: een pak landen zou makkelijk, op basis van cijfers, ook België in ‘de ban’ kunnen doen.
  • Die vergelijking is en blijft uiteraard moeilijk: los van het feit of India wel correct rapporteert, is er de kracht van het grote getal: ze zijn in India met bijna 1,4 miljard mensen, tegen 11 miljoen in België. Maar dat is net het punt: hoewel een nieuwe covidcrisis in grote delen van India niet te ontkennen valt, blijft er toch de nuance van een gigantisch land, dat nu met één pennentrek wordt afgesneden. Net als in Brazilië of Zuid-Afrika overigens.
  • Maar ongetwijfeld scoort de maatregel goed bij het brede publiek. Uit cijfers van de coronabarometer blijkt dat 2 op de 3 Belgen vond dat het reisverbod te vroeg is gelost. Het merendeel van de Belgen focust immers niet op het internationale aspect, maar eerder op de dorpskern.