Key takeaways

• Het Amerikaanse Ministerie van Defensie (DoD) gaat het ‘Golden Dome’-raketafweersysteem in de ruimte uiterlijk in 2026 testen.
• Door onderschepping in de boostfase worden alle dreigingen volledig uitgeschakeld, maar hiervoor zijn duizenden satellieten nodig.
• Enorme onderhoudskosten en technische vertragingen vormen een bedreiging voor de levensvatbaarheid van het programma op de lange termijn.

Het Amerikaanse Ministerie van Defensie bereidt zich voor op de eerste reeks tests voor de Golden Dome. Dat is een ruimtegebaseerd raketafweersysteem, dat volgens planning eind 2026 voltooid moet zijn. Na deze eerste proeven zal het programma in 2027 overgaan tot demonstraties in een baan om de aarde. De Amerikaanse regering heeft 3,2 miljard dollar (2,7 miljard dollar) uitgetrokken voor de ontwikkeling van prototypes van kinetische onderscheppingsraketten. Deze wapens moeten kruisraketten, hypersonische raketten en ballistische raketten neutraliseren terwijl ze nog in de lucht zijn. Het uiteindelijke succes van het project hangt af van het vermogen om geautomatiseerde vuurleidingssystemen, continue doelvolging en de specifieke geometrie die vereist is voor doelbepaling vanuit de ruimte te valideren.

Financiering

Financieel gezien is de Golden Dome een gigantische onderneming met geschatte kosten van 185 miljard dollar (160 miljard euro). Sommige langetermijnprognoses suggereren dat de uitgaven zouden kunnen oplopen tot in de triljoenen. Er is al aanzienlijke financiering veiliggesteld, waarbij tot en met 2026 meer dan 38 miljard dollar (32 miljard euro) is toegewezen via diverse begrotingskredieten en begrotingsafstemmingspakketten. De prototypefase omvat samenwerkingen met verschillende belangrijke spelers uit de industrie, waaronder Northrop Grumman, Lockheed Martin, True Anomaly en Anduril Industries. Omdat het budget van het programma meer dan 3 miljard dollar bedraagt, staat het onder streng toezicht van de directeur van Operational Test and Evaluation. Hiermee wil de regering waarborgen dat het systeem effectief is in realistische gevechtsscenario’s, en niet alleen in een gecontroleerde technische omgeving.

Onderschepping in de boostfase

Het strategische doel van de Golden Dome is het onderscheppen van dreigingen tijdens de „boostfase“, de vroegste fase van de vlucht van een raket. Dit verschilt van de huidige Amerikaanse verdedigingssystemen. Die richten zich voornamelijk op detectie en onderschepping halverwege de vlucht. Door een raket te vernietigen terwijl de booster nog brandt, kan het systeem het volledige dreigingspakket, inclusief meerdere kernkoppen en lokdoelen, in één enkele aanval uitschakelen. Deze aanpak vereist echter een enorme constellatie van satellieten in een lage baan om de aarde. Omdat satellieten zich snel verplaatsen, bevinden er zich op elk moment slechts enkele op de juiste positie boven een lanceerbasis. Uit modellen blijkt dan ook dat er duizenden, of zelfs tienduizenden, onderscheppingsraketten nodig zouden zijn om betrouwbare dekking te bieden tegen een gecoördineerd raketsalvo.

Vertragingen en communicatieproblemen

Operationeel succes hangt in hoge mate af van het minimaliseren van latentie. Bij een typische ICBM-lancering duurt de boostfase slechts drie tot vijf minuten. Elke vertraging bij het detecteren van de lancering, het bevestigen van de baan en het autoriseren van een aanval kost een cruciaal percentage van het inzetvenster. Dit vereist een naadloze gegevensketen, van detectie en “bewaking“ (het volgen van de baan) tot het uiteindelijke afvuren van de interceptor. Om deze hogesnelheidscommunicatie mogelijk te maken, maakt de VS gebruik van strategische locaties zoals de Pituffik Space Base in Groenland, waar de unieke atmosfeer en breedtegraad de optische en V-band-lasercommunicatie optimaliseren.

Duurzaamheid

De economische haalbaarheid van het programma blijft een twistpunt door de ‘kosten-batenverhouding’. In het verleden werden projecten zoals het BAMBI-programma uit de jaren zestig en het Strategic Defense Initiative (SDI) uit de jaren tachtig terzijde geschoven omdat de kosten van de verdediging hoger waren dan de kosten van de aanval van de vijand. Golden Dome staat voor soortgelijke uitdagingen. De satellieten hebben een korte levensduur door luchtweerstand. Dat betekent dat er jaarlijks duizenden eenheden moeten worden vervangen. Als een vloot van 10.000 satellieten 2.000 vervangingen per jaar vereist, worden de onderhoudskosten een permanente en zware last voor de begroting.

Succes definiëren voorbij het prototype

Uiteindelijk zullen de komende tests in 2026 en 2027 op meer dan alleen een succesvolle treffer worden beoordeeld. Het Pentagon moet de dekkingsefficiëntie van het systeem aantonen, evenals het vermogen om “salvo-diepte“ (meerdere gelijktijdige doelen) aan te kunnen en de betrouwbaarheid van de bevoorradingsketen. Bovendien moet het systeem aantonen dat het bestand is tegen anti-satellietwapens van de tegenstander en cyberaanvallen. Hoewel een succesvolle prototypetest zal aantonen dat de technologie werkt, is de bredere uitdaging of een dergelijke omvangrijke en dure architectuur op duurzame wijze kan worden onderhouden als een functioneel nationaal verdedigingsschild. (ev)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!