Key takeaways

• China maakt gebruik van zijn enorme industriële capaciteit om zijn vloot J-20-stealthvliegtuigen snel uit te breiden.
• De Amerikaanse productie blijft achter als gevolg van bureaucratische inefficiëntie en voortijdige beëindiging van programma’s.
• Numerieke superioriteit zou uiteindelijk de kwalitatieve technologische voorsprong van de Verenigde Staten kunnen tenietdoen.

In de escalerende concurrentiestrijd tussen de Verenigde Staten en China is de relatieve kracht van hun vijfde-generatie stealthvliegtuigen een centraal twistpunt. Hoewel Amerikaanse platforms zoals de F-22 Raptor en de F-35 Lightning II duidelijke technologische voordelen hebben ten opzichte van de Chinese Chengdu J-20, heeft de ‘Mighty Dragon‘ een aanzienlijk voordeel wat betreft het pure aantal.

120 nieuwe vliegtuigen per jaar

De Luchtmacht van het Volksbevrijdingsleger (PLAAF) maakt gebruik van de enorme industriële capaciteit en de omvangrijke beroepsbevolking van China om haar vloot snel uit te breiden. Volgens onderzoek van het Royal United Services Institute (RUSI) is het productietempo van de J-20 waarschijnlijk gestegen tot ongeveer 120 eenheden per jaar.

Naar schatting waren eind 2025 al zo’n 300 van deze gevechtsvliegtuigen operationeel, verdeeld over 13 regimenten, terwijl er nog meer toestellen waren geproduceerd maar nog niet aan actieve eenheden waren geleverd. Deze snelle uitbreiding begon na het debuut van de J-20 in 2011, waarbij de productie op volle schaal eind 2017 van start ging.

Amerikaanse productiekloof

De Amerikaanse productiecijfers laten daarentegen een schril contrast zien. Het F-22-programma is in 2009 onder minister van Defensie Robert Gates voortijdig beëindigd, waardoor de VS slechts 187 vliegtuigen overhielden – een gemiddelde van iets meer dan 12 per jaar gedurende de productietijd.

Hoewel de F-35 op veel grotere schaal is ingezet, met meer dan 1.345 exemplaren die zijn gebouwd voor de VS en diverse internationale partners, blijft de gemiddelde productie van ongeveer 67 vliegtuigen per jaar aanzienlijk lager dan de verwachte productie van de J-20.

Systemische tekortkomingen

Het tekort aan Amerikaanse stealthtoestellen wordt toegeschreven aan een combinatie van politieke beslissingen en systemische tekortkomingen. De vroegtijdige stopzetting van het F-22-programma heeft een leemte achtergelaten op het gebied van hoogwaardige luchtsuperioriteit die nog niet is opgevuld.

Bovendien wordt de productiesnelheid van de F-35 belemmerd door een ingewikkeld en log aankoopsysteem van het ministerie van Defensie, dat wordt gekenmerkt door bureaucratische inefficiëntie.

Numerieke superioriteit

Binnen de Amerikaanse regering worden momenteel inspanningen geleverd om deze aanbestedingsprocessen te stroomlijnen. Toch blijft de Volksrepubliek China de productie van de J-20 en de nieuwere J-35 ook verder versnellen. Daarbij ligt de nadruk ligt een strategie waarbij numerieke superioriteit uiteindelijk de Amerikaanse kwalitatieve voorsprong zou kunnen tenietdoen. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!