Key takeaways
- België staat binnen de Europese Unie bovenaan wat betreft het aantal jongeren dat in huishoudens woont waar nauwelijks gewerkt wordt.
- Structurele belemmeringen zoals rassendiscriminatie en gezondheidsproblemen hinderen de toegang tot de arbeidsmarkt.
- Rigide onderwijsstructuren houden een cyclus van intergenerationele armoede in stand.
Uit recente gegevens van Eurostat blijkt dat België binnen de Europese Unie het hoogste percentage jongeren heeft dat in huishoudens met minimale arbeidsactiviteit woont. Ongeveer 10,6 procent van de 15- tot 19-jarigen in België woont in huishoudens waar volwassenen het afgelopen jaar grotendeels inactief waren op de arbeidsmarkt, wat hoger is dan het EU-gemiddelde van 7,7 procent.
Andere landen met hoge percentages zijn onder meer Ierland, Frankrijk, Duitsland en Litouwen. Hoewel de cijfers voor België sinds 2022 zijn gedaald, staat het land nog steeds bovenaan de lijst.
Structurele belemmeringen
Dit probleem is bijzonder acuut in Brussel, dat als de op één na slechtste regio in de EU wordt aangemerkt: 22,1 procent van de totale bevolking woont daar in een omgeving met een lage arbeidsintensiteit.
Deskundigen schrijven dit toe aan verschillende factoren, waaronder een hoge prevalentie van langdurige gezondheidsproblemen die inwoners beletten te werken. Bovendien wijzen gegevens van het Belgische Ministerie van Sociale Zekerheid erop dat gemarginaliseerde groepen – met name mensen met een handicap en niet-EU-immigranten – de grootste belemmeringen ondervinden bij het vinden van werk. Onderzoek van de Universiteit Gent en de VUB beklemtoont verder dat rassendiscriminatie bij aanwervingen blijft bestaan, wat aanleiding geeft tot voorstellen voor de invoering van blinde wervingsprocedures. Dat schrijft The Brussels Times.
Rol van onderwijs
Het Belgische onderwijssysteem krijgt ook kritiek omdat het die cyclus in stand houdt. Mart Leys van de armoedeorganisatie Decennium Dolen stelt dat vroege academische indeling in niveaus en het vaak herhalen van een leerjaar de toekomstperspectieven voor kansarme jongeren beperken, waardoor intergenerationele armoede wordt bestendigd.
Dit “effect van sociale reproductie” houdt in dat kinderen die opgroeien in arme of werkloze gezinnen een aanzienlijk grotere kans hebben om als volwassenen in financiële moeilijkheden te komen. Statbel meldt dat de helft van degenen die als tieners met ernstige financiële moeilijkheden te maken hadden, ook als volwassene het risico lopen op sociale uitsluiting, vergeleken met minder dan 10 procent van degenen met een welgestelde achtergrond.
Voorgestelde oplossingen
Om dit gebrek aan sociale mobiliteit aan te pakken is meer nodig dan alleen onderwijshervormingen. Masimiliano Mascherini van Eurofound stelt dat beleidsmakers rekening moeten houden met de algehele levensomstandigheden om jongeren te helpen onafhankelijk te worden en aan onstabiele thuissituaties te ontsnappen.
Evenzo pleit Claudia Pinto van het Europees Jeugdforum ervoor om sociale bijstand los te koppelen van de arbeidsstatus om de armoedecyclus te doorbreken. Zij benadrukt dat stijgende woonlasten, onzekere arbeidsmarkten en leeftijdsgebonden belemmeringen voor sociale zekerheid het voor jongeren steeds moeilijker maken om financiële stabiliteit te behouden.
(at)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
