Key takeaways
- De meeste Belgische kmo’s wijzen ‘workations’ af door juridische en administratieve complexiteiten.
- Brussel en technologische sectoren lopen voorop bij de invoering van internationaal werken op afstand.
- Duidelijke bedrijfsrichtlijnen beperken de fiscale en socialezekerheidsrisico’s van werken in het buitenland.
Op basis van een enquête die SD Worx in juni 2026 onder 448 Belgische kmo’s heeft gehouden, wint het concept van de ‘workation’ – tijdelijk werken op afstand vanuit het buitenland – enigszins aan populariteit, hoewel het nog steeds een nichepraktijk is.
Ongeveer 19 procent van de kleine en middelgrote ondernemingen staat open voor die regeling, terwijl een aanzienlijke meerderheid (66 procent) er nog steeds tegen is. Daadwerkelijke verzoeken van werknemers zijn nog steeds zeldzaam. Minder dan 10 procent van de bedrijven meldt dergelijke aanvragen.
Juridische en administratieve complexiteiten
De belangrijkste obstakels voor een bredere acceptatie zijn niet zozeer een gebrek aan bereidheid, maar veeleer de complexiteit van het naleven van juridische en administratieve voorschriften.
Ongeveer een derde van de bedrijven noemt zorgen met betrekking tot sociale zekerheid, belastingverplichtingen, verzekeringen en de logistiek rond het omgaan met tijdzoneverschillen. Ondanks die hindernissen heeft 23 procent van de kmo’s al proactief formele richtlijnen opgesteld voor het beheer van internationaal werken op afstand.
Regionale verschillen in acceptatie
Uit de gegevens blijken opvallende regionale verschillen. Brussel loopt voorop in die trend: 44 procent van de kmo-bedrijven daar staat open voor workations en 22 procent heeft al verzoeken van werknemers hierover ontvangen. Daarentegen is de openheid veel lager in Vlaanderen (18 procent) en Wallonië (11 procent).
Bovendien beschikken in Brussel gevestigde bedrijven vaker over een gestructureerd kader (38 procent) en maken ze zich minder zorgen over juridische complicaties in vergelijking met hun tegenhangers in Wallonië, waar 39 procent van de werkgevers moeilijkheden verwacht.
Technologische sectoren
Uit sectorspecifieke trends blijkt dat workations het meest voorkomen in sectoren waar telewerken al de norm is. Zo heeft 32 procent van de bedrijven in de ICT- en softwaresector verzoeken ontvangen, en staat 52 procent positief tegenover die praktijk.
Ook bedrijven in marketing, consultancy en uitzendwerk tonen een grotere openheid (41 procent). Zelfs in minder digitale sectoren, zoals kunst en vrije tijd, heeft bijna de helft van de bedrijven formele regels opgesteld, ondanks het feit dat ze minder verzoeken ontvangen.
Behoefte aan rechtszekerheid
Laura Bertrand, juridisch expert bij SD Worx, benadrukt dat de aarzeling bij werkgevers voortkomt uit een behoefte aan zekerheid. Werken vanuit een ander land roept onmiddellijk vragen op over het arbeidsrecht en de fiscale woonplaats.
Ze merkt op dat bedrijven met ervaring in telewerken eerder geneigd zijn dit beleid in te voeren, aangezien duidelijke afspraken over de duur, in aanmerking komende landen en voorwaarden de risico’s voor zowel de werkgever als het personeel aanzienlijk verminderen.
Aanbevelingen voor de implementatie
Om een workation-beleid succesvol te implementeren, raadt SD Worx kmo’s aan de volgende stappen te nemen:
- Stel nauwkeurige richtlijnen op waarin wordt gespecificeerd wie in aanmerking komt, voor hoe lang en in welke landen.
- Beoordeel grondig de fiscale, socialezekerheids- en juridische implicaties van grensoverschrijdend werken.
- Stel duidelijke verwachtingen vast inzake beschikbaarheid en communicatie om de samenwerking binnen het team te behouden.
- Leg die regels vast via een schriftelijk beleid of een contractwijziging.
- Voer een verplicht voorafgaand goedkeuringsproces in om elk verzoek te toetsen op juridische en praktische haalbaarheid.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
