Key takeaways

• Turkije eist een duidelijk productietijdschema voor zijn 40 F-16 Block 70-vliegtuigen.
• Binnenlandse upgrades via het ÖZGÜR-programma verlagen de kosten en vergroten de zelfredzaamheid.
• Het KAAN-gevechtsvliegtuigproject streeft naar autonomie van de vijfde generatie, ondanks de huidige afhankelijkheid van Amerikaanse motoren.

Ankara dringt er momenteel bij de Verenigde Staten op aan om meetbare vooruitgang te boeken bij de productie van 40 F-16 Block 70-vliegtuigen. Hoewel Turkije al ongeveer 1,5 miljard dollar (1,3 miljard euro) heeft bijgedragen aan deze aankoop, heeft het ontbreken van een openbaar leveringsschema of officieel productieschema voor grote onzekerheid gezorgd bij het leger. Dat is momenteel sterk afhankelijk van de F-16.

Deze aankopen waren oorspronkelijk bedoeld als compensatie voor de uitsluiting van Turkije in 2019 van het F-35-stealthjachtvliegtuigprogramma. Die sanctie was opgelegd nadat Ankara Russische S-400-raketsystemen had aangeschaft.

Modernisering

Om de kosten te verlagen en de zelfredzaamheid te vergroten, heeft Turkije zijn order in 2024 aangepast en de aanvraag voor 79 Amerikaanse moderniseringspakketten geannuleerd. Door deze werkzaamheden over te hevelen naar Turkish Aerospace Industries (TAI) zijn de totale kosten van de aankoop gedaald van 23 miljard dollar naar ongeveer 7 miljard dollar.

Deze verschuiving stelt de binnenlandse industrie in staat om via het ÖZGÜR-programma het voortouw te nemen bij de modernisering van de huidige vloot. Dit initiatief integreert in eigen land ontwikkelde technologie, zoals de MURAD-actieve-array-radar van ASELSAN en binnenlandse missiecomputers. Het ministerie van Nationale Defensie streeft ernaar deze upgrades tegen eind 2026 af te ronden, waarbij de gemoderniseerde Block 30-, 40- en 50-vliegtuigen naar verwachting tussen 2027 en 2028 in dienst zullen worden genomen.

Eurofighter

Naast de F-16’s diversifieert Turkije zijn vloot door de aankoop van 20 Eurofighter Typhoons uit het Verenigd Koninkrijk. De productie bij BAE Systems is al van start gegaan en de eerste toestellen zullen naar verwachting in 2030 worden geleverd, ondersteund door een uitgebreid opleidingsprogramma voor Turkse piloten en technici in Groot-Brittannië.

KAAN

Tegelijkertijd ontwikkelt TAI de KAAN, een gevechtsvliegtuig van de vijfde generatie dat uiteindelijk de F-16 moet vervangen. Hoewel de KAAN de eerste testvluchten heeft voltooid en er een order voor 20 exemplaren is geplaatst, is de vroege productie ervan afhankelijk van in de VS geproduceerde General Electric F110-motoren.

Hoewel het Congres de exportvergunning heeft goedgekeurd, betekent de afhankelijkheid van Amerikaanse aandrijving dat de productie en toekomstige export van het vliegtuig gebonden blijven aan de goedkeuring van Washington.

Weg naar volledige autonomie

Om volledige autonomie te bereiken, werkt Turkish Engine Industries aan de binnenlandse TF35000-motor, die volgens de planning in 2032 in productie moet gaan. Tot die tijd zullen de eerste series van de KAAN gebruik blijven maken van Amerikaanse motoren. In een bredere strategische zet om deze spanningen op te lossen, onderzoekt Ankara de mogelijkheid om de S-400-systemen door te exporteren naar een neutrale derde partij. Het uiteindelijke doel van deze manoeuvre is het wegnemen van het belangrijkste diplomatieke obstakel en mogelijk weer deel te nemen aan het F-35-programma, terwijl de benodigde onderdelen voor zijn andere luchtvaartprojecten worden veiliggesteld. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!