Key takeaways

• Nederlandse F-35’s hebben deelgenomen aan de Steadfast Noon-oefeningen van de NAVO om kernwapenafschrikking te oefenen.
• Nederland beschikt over de eerste Europese certificering voor F-35’s om B61-tactische bommen te vervoeren.
• Deze gesimuleerde oefeningen tonen aan dat de NAVO paraat is tegen geopolitieke agressie.

Vanaf 13 oktober in Italië heeft Nederland zijn F-35-gevechtsvliegtuigen ingezet bij de jaarlijkse Steadfast Noon-oefeningen van de NAVO. Bij deze grootschalige operatie zijn vliegtuigen van 17 lidstaten betrokken, waaronder Zweden, Duitsland en de Verenigde Staten. Hoewel de training gericht is op nucleaire afschrikking, is deze strikt gesimuleerd, wat betekent dat er geen echte kernkoppen worden gebruikt.

Nucleaire certificering

De Nederlandse F-35-vloot, gestationeerd op de luchtmachtbasis Volkel, is ontworpen voor missies met een dubbel doel en kan zowel standaardmunitie als nucleaire munitie inzetten. Opvallend is dat Nederland het eerste Europese land werd dat officiële certificering ontving voor de F-35 om Amerikaanse B61 tactische kernbommen te vervoeren als onderdeel van de gezamenlijke nucleaire strategie van de NAVO.

Deze regeling maakt het mogelijk dat wapens die eigendom zijn van de VS binnen de grenzen van de Europese bondgenoten worden gestationeerd. Europe landen kunnen ze vervolgens afgeleveren met gecertificeerde vliegtuigen, zoals de F-35A, Tornado of F-16.

F-35’s van Nederland

Naast hun nucleaire capaciteiten vervullen deze straaljagers diverse strategische rollen. De Nederlandse F-35’s, die in september 2024 volledig operationeel waren ter vervanging van de oudere F-16’s, zijn intensief betrokken bij zowel binnenlandse als coalitiemissies. Zo onderschepte en vernietigde een van deze vliegtuigen in september 2025 een Russische drone die het Poolse grondgebied was binnengedrongen.

Steadfast Noon

De primaire doelstelling van Steadfast Noon is te verifiëren dat het bondgenootschap nucleaire missies met precisie, veiligheid en efficiëntie kan uitvoeren. Door gecoördineerde verdedigingsprocedures en veiligheidsprotocollen te oefenen, streeft de NAVO ernaar agressie te voorkomen en dwang te ontmoedigen, en zo de stabiliteit in de trans-Atlantische regio te handhaven.

De oefening maakt gebruik van een combinatie van gevechtsvliegtuigen met nucleaire capaciteit, verkenningsvliegtuigen en tankvliegtuigen om een uitgebreide operationele repetitie te garanderen.

Afschrikking

Hoewel het ministerie van Defensie benadrukt dat deze oefeningen routinematig en vooraf gepland zijn en niet tegen een specifiek land gericht zijn, vinden ze plaats in een periode van intense spanningen met Rusland. Tegen de achtergrond van nucleaire retoriek vanuit Moskou dienen deze najaarsoefeningen als een cruciaal signaal van de paraatheid van de NAVO en haar toewijding aan nucleaire afschrikking als pijler van de Europese veiligheid. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!