Key takeaways
- De opwarming van de aarde zal in 2030 waarschijnlijk de limiet van 1,5 graden uit het Akkoord van Parijs overschrijden. Dat blijkt uit een nieuw rapport.
- Door de snelle verbranding van fossiele brandstoffen raakt het resterende koolstofbudget in slechts drie jaar op.
- Naast de achteruitgang van het milieu maken onderzoekers zich zorgen over het verlies van de gegevens die worden gebruikt om de klimaatcrises te monitoren.
Een recente analyse door meer dan 70 internationale deskundigen waarschuwt dat de aarde snel de in het Akkoord van Parijs vastgestelde temperatuurgrens van 1,5 graden nadert. Aangezien de door de mens veroorzaakte opwarming in 2025 1,37 graden zal bedragen, suggereert het rapport dat de kritische drempel waarschijnlijk in 2030 zal worden overschreden als de huidige emissiepatronen aanhouden.
De oorzaken van de opwarming van de aarde
Het vierde rapport van de Indicators of Global Climate Change (IGCC), gepubliceerd in Earth System Science Data, benadrukt een versnelling van de opwarming van de aarde die bijna uitsluitend wordt veroorzaakt door antropogene factoren. Dr. William Lamb van het Potsdam Institute for Climate Impact Research merkt op dat de verbranding van fossiele brandstoffen de uitstoot van broeikasgassen tot ongekende niveaus heeft opgedreven.
Hij benadrukt echter dat de overgang naar elektrificatie en hernieuwbare energie een haalbare weg biedt voor overheden om veiligere en duurzamere elektriciteitsnetten op te zetten en tegelijkertijd de uitstoot te verlagen.
Een slinkend koolstofbudget
De tijd om actie te ondernemen slinkt snel. Vanaf begin 2026 wordt het resterende koolstofbudget – de maximale hoeveelheid CO₂ die de mensheid in totaal nog mag uitstoten om de opwarming van de aarde onder een specifiek niveau te houden – om onder de grens van 1,5 graden te blijven geschat op 130 miljard ton CO2, een reserve die in ongeveer drie jaar zou kunnen zijn uitgeput.
In 2024 bereikte de totale uitstoot een piek van 56,8 miljard ton CO2-equivalent. Volgens dr. Matt Palmer van het Britse Met Office zorgt de ophoping in de atmosfeer van methaan, stikstofoxide en kooldioxide ervoor dat er buitensporige warmte wordt vastgehouden en het mondiale klimaat wordt gedestabiliseerd.
Milieuverval
Die energie-onbalans, waarbij de aarde meer warmte vasthoudt dan ze afgeeft, is de afgelopen jaren meer dan verdubbeld. Dr. Karina Von Schuckmann legt uit dat de trend een kettingreactie van milieuverval in gang zet, waaronder het smelten van permafrost, het terugtrekken van ijskappen en stijgende oceaantemperaturen.
Als gevolg daarvan bereikte de zeespiegel in 2025 een recordhoogte, met een stijging van 23 cm sinds het begin van de 20e eeuw.
Gevolgen voor oceanen en land
De gevolgen voor de hydrosfeer zijn bijzonder ernstig: sinds 1991 komen hittegolven in zee drie keer zo vaak voor. Deze gebeurtenissen, die in 2025 in totaal 65 dagen duren, brengen vispopulaties en cruciale mariene ecosystemen in gevaar.
Tegelijkertijd zijn de temperaturen op het land sterk gestegen, met een toename van bijna 0,5 graden in de afgelopen tien jaar ten opzichte van het voorgaande decennium. Dr. Samantha Burgess van de Copernicus Climate Change Service stelt dat die door de mens veroorzaakte verschuivingen nu al schade toebrengen aan ecosystemen en het levensonderhoud van mensen.
Het risico van gegevensverlies
Naast de achteruitgang van het milieu maken onderzoekers zich zorgen over het verlies van de gegevens die worden gebruikt om deze crises te monitoren. Bezuinigingen, zoals de beëindiging van het luchtkwaliteitsprogramma van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, zorgen voor aanzienlijke hiaten in de informatievoorziening.
Dr. Chris Smith waarschuwt dat die hiaten in het bewijsmateriaal het vermogen van beleidsmakers en wetenschappers zullen belemmeren om essentiële beoordelingen uit te voeren tijdens deze kritieke periode waarin klimaatmaatregelen noodzakelijk zijn.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

