Key takeaways

• Vliegdekschepen van de Ford-klasse leveren superieure operationele kracht aan de Verenigde Staten, ondanks een rampzalig aanbestedingsproces.
• Onbeproefde technologieën en gebrekkig toezicht leidden tot miljarden aan ongeoorloofde kostenoverschrijdingen.
• De gelijktijdige integratie van meerdere nieuwe systemen veroorzaakte problemen met de betrouwbaarheid en vertragingen bij de ingebruikname.

De opkomst van de vliegdekschepen van de Ford-klasse vormt een paradox binnen de moderne Amerikaanse militaire aanbestedingen. Hoewel de USS Gerald R. Ford en zijn opvolgers ongetwijfeld de meest geavanceerde en kostbare marineschepen zijn die ooit zijn gebouwd, dient het proces van hun totstandkoming als een belangrijke waarschuwing over de structurele tekortkomingen van de Amerikaanse marine.

Hoewel het eerste schip eindelijk zijn operationele levensvatbaarheid heeft bewezen met een volledige gevechtsinzet, was de weg naar deze prestatie gekenmerkt door financieel wanbeheer en technische instabiliteit.

Financieel wanbeheer

Gedurende de gehele looptijd van het programma is financiële discipline grotendeels genegeerd. Ondanks federale wetten uit 2007 die strikte uitgavenlimieten vaststelden voor het eerste schip en de daaropvolgende schepen, overschreed de marine deze grenzen consequent. De prijs van het eerste schip schoot omhoog tot ongeveer 13,3 miljard dollar (11,6 miljard euro), en de kosten voor de volgende schepen zijn blijven stijgen, waarbij sommige schattingen uitkomen op meer dan 15 miljard dollar (13,1 miljard euro) per romp.

Deze financiële instabiliteit werd nog verergerd door een schokkend gebrek aan toezicht. Meer dan tien jaar lang verliep het programma zonder onafhankelijke kostenevaluaties, wat leidde tot miljarden aan ongeoorloofde overschrijdingen.

Technische problemen

Het streven naar geavanceerde technologie leidde ook tot aanzienlijke betrouwbaarheidsproblemen. Door traditionele stoomkatapulten te vervangen door een elektromagnetisch vliegtuiglanceringssysteem (EMALS) en geavanceerde remapparatuur in te voeren, probeerde de marine de bestaande capaciteiten te overtreffen. Deze systemen presteerden echter aanzienlijk onder hun ontwerpspecificaties en vielen veel vaker uit dan toegestaan.

Andere cruciale onderdelen, zoals de wapenliften en de straalstroomafbuigers, hadden te kampen met functionele storingen en corrosie, waardoor het schip gedwongen werd terug te keren naar de haven en de bemanning voor basisonderhoud afhankelijk was van externe aannemers.

Te veel nieuwigheden

Deze mislukkingen waren het gevolg van een gebrekkige strategische aanpak. In plaats van een beproefd ontwerp stapsgewijs te verbeteren, probeerde de marine meer dan twintig onbeproefde technologieën tegelijkertijd in één romp te integreren.

De bouw begon voordat deze systemen volledig waren ontwikkeld, wat betekende dat de schepen in feite nog werden ontworpen terwijl ze al in aanbouw waren. Dit resulteerde in een kloof van vijf jaar tussen de ingebruikname van het eerste schip en de eerste daadwerkelijke inzet ervan.

Gevolgen voor de vloot

Vanuit strategisch oogpunt hebben deze vertragingen ertoe geleid dat de Amerikaanse vliegdekschepenvloot is ingekrompen, waardoor het aantal schepen onder het wettelijk voorgeschreven minimum is gedaald. Bovendien creëert het concentreren van zo’n enorme financiële investering in één enkel schip een risicovolle kwetsbaarheid in een tijdperk dat wordt gekenmerkt door goedkope drones en precisieraketten.

Ondanks deze institutionele mislukkingen is het resulterende oorlogsschip een formidabele aanwinst. De schepen van de Ford-klasse hebben een aanzienlijk hoger uitvalpercentage dan die van de Nimitz-klasse, terwijl ze minder bemanning vereisen en een veel grotere elektrische vermogenscapaciteit bieden voor toekomstige wapensystemen. Hoewel de schepen zelf technische hoogstandjes zijn, onderstreept het 120 miljard dollar (105 miljard euro) kostende traject om ze te bouwen een ingrijpende afwijking van budgetdiscipline en tijdige oplevering in de Amerikaanse defensiescheepsbouw. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!