Key takeaways
- De nieuwe Chinese WS-15-motor geeft de J-20 stealthjager supercruise-capaciteiten.
- Dankzij binnenlandse productie verdwijnt de afhankelijkheid van het buitenland en is een sterke uitbreiding van de vloot mogelijk.
- De betrouwbaarheid op lange termijn blijft echter de laatste grote hindernis voor een sprong voorwaarts in de luchtvaart.
China heeft naar verluidt een belangrijke stap gezet in de ontwikkeling van de J-20 stealthjager. Het toestel kampte meer dan tien jaar met een motorprobleem. De J-20 had geavanceerde stealth, maar gebruikte motoren van oudere generaties.
Eerdere motoren
China zette eerst Russische Saturn AL-31F-motoren in. Die waren niet geoptimaliseerd voor stealthvliegtuigen. Vanaf 2019 volgde de WS-10C, een eigen motor. Die bood nog te weinig vermogen voor een langdurige supersonische vlucht (supercruise). Daardoor verbruikte de J-20 meer brandstof en kreeg hij een hogere warmtesignatuur. Dat beperkte zowel de stealth als het operationele bereik.
WS-15
Begin 2026 kwam de doorbraak met de WS-15. China ontwikkelde die motor volledig zelf voor de J-20. De motor geeft het toestel echte supercruise-capaciteiten en verbetert de prestaties sterk. De WS-15 levert waarschijnlijk meer stuwkracht dan de Amerikaanse F119 in de F-22 Raptor. Schattingen plaatsen dat tussen 160 en 180 kilonewton.
De motor levert ook meer elektrisch vermogen voor geavanceerde sensoren en mogelijke toekomstige wapensystemen. Daarnaast zorgt hij voor een winst van 20 tot 30 procent in kinematische prestaties ten opzichte van eerdere versies.
Technische hindernissen overwinnen
De ontwikkeling van de WS-15 was een enorme technische uitdaging, aangezien straalmotoren tot de moeilijkst te vervaardigen onderdelen van luchtvaartapparatuur behoren. Vooral de productie van monokristallijne turbinebladen bleek moeilijk. Die moeten temperaturen boven 1.600 graden Celsius kunnen weerstaan. Vroege prototypes faalden tijdens tests met hoge stuwkracht. Dat liet zien hoe steil de leercurve was.
China certificeerde pas in 2005 zijn eerste gevechtsmotor, de WS-10. De stap van die vroege, onbetrouwbare ontwerpen naar een vijfde-generatie motor duurde ongeveer twintig jaar. Dat betekent een grote sprong in de lucht- en ruimtevaarttechniek.
Opschaling van productie
De strategische impact wordt versterkt door de omvang van de productie. Satellietbeelden wijzen erop dat Chengdu Aircraft Corporation vijf productielijnen in bedrijf heeft, waarmee jaarlijks mogelijk 100 tot 120 vliegtuigen kunnen worden geproduceerd. Dit zou tegen 2030 kunnen leiden tot een vloot van bijna 1.000 J-20’s.
De nieuwe J-20A-variant met de WS-15 bevat ook verfijningen aan het casco, zoals een opnieuw ontworpen cockpitkap en ruggengraat om de weerstand bij supersonische snelheden te verlagen en de interne brandstofcapaciteit te vergroten.
Betrouwbaarheidskloof
Er moet echter een onderscheid worden gemaakt tussen theoretisch vermogen en operationele betrouwbaarheid. Hoewel de WS-15 op papier de F119 misschien overtreft, is de F119 een volwassen systeem met miljoenen vlieguren en bewezen stuwkrachtsturingsmogelijkheden.
De WS-15 moet zijn duurzaamheid, de consistentie van de kwaliteit bij massaproductie en zijn effectiviteit bij manoeuvreren op korte afstand nog bewijzen. Historisch gezien heeft China moeite gehad met de levensduur van zijn motoren, en de echte test zal zijn of die nieuwe krachtbronnen hun prestaties in een grote vloot kunnen handhaven zonder frequente storingen (rd) (at)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
