Key takeaways

• De Europese Unie streeft ernaar het aantal afgewezen asielzoekers dat de Unie verlaat aanzienlijk te verhogen.
• Strengere regelgeving, waaronder mogelijke detentie en inreisverboden, is bedoeld om de lage terugkeerpercentages voor afgewezen asielaanvragen aan te pakken.
• De voorgestelde “terugkeerhubs” buiten de EU hebben tot controverse geleid vanwege bezorgdheid over de wettigheid ervan en de mogelijke transformatie tot offshore detentiecentra.

De Europese Unie nadert een belangrijke overeenkomst die tot doel heeft het aantal personen dat is afgewezen en de EU verlaat, te verhogen. Dat plan wordt door migratiecommissaris Magnus Brunner beschouwd als cruciaal voor het versterken van het EU-migratiebeleid. Onderhandelaars van de Raad, het Parlement en de Commissie zullen de overeenkomst naar verwachting tijdens komende besprekingen afronden. Dat schrijft Politico.

Zorgen over terugkeerpercentages

Volgens recente gegevens verlaat momenteel ongeveer 20 à 25 procent van de afgewezen asielzoekers de EU. Brunner benadrukt het belang van een effectieve terugkeer van personen die geen recht hebben om in de Europese Unie te verblijven, en stelt dat de nieuwe regels meer controle zullen bieden over wie de EU mag binnenkomen, er mag verblijven en moet vertrekken.

Het strengere migratiebeleid weerspiegelt een bredere verschuiving naar rechtse ideologieën in heel Europa. Lage terugkeerpercentages zijn een speerpunt geworden voor politici die pleiten voor hardere maatregelen. Het opvoeren van uitzettingen is een centraal element in de inspanningen van de EU om haar buitengrenzen beter te beheren.

Bezorgdheid over detentie buiten de EU

De voorgestelde wet zou strengere regels invoeren voor de behandeling van personen die als een veiligheidsrisico worden beschouwd, mogelijk inclusief detentie en langdurige inreisverboden. Er worden ook sancties overwogen voor degenen die niet meewerken met de autoriteiten. Bovendien zou de wet landen de mogelijkheid bieden om afgewezen asielzoekers naar “terugkeerhubs” buiten de EU te sturen.

Die hubs zijn door Brunner en nationale ministers van Migratie omschreven als een innovatieve oplossing voor migratie-uitdagingen. Duitsland en Nederland streven ernaar deze hubplannen tegen eind 2026 te realiseren. Italië heeft al hubs opgezet in Albanië, hoewel die met juridische hindernissen te maken hebben. Ngo’s uiten echter hun bezorgdheid dat die hubs wetteloze offshore detentiecentra zouden kunnen worden, waarbij ze wijzen op een gebrek aan duidelijkheid over hun locatie en toezicht.

Controverse in het Europees Parlement

De geplande hervormingen hebben tot controverse geleid binnen het Europees Parlement. De centrumrechtse Europese Volkspartij (EVP) heeft de onderhandelingspositie van het parlement veiliggesteld met steun van rechtse fracties in plaats van haar traditionele centrumbondgenoten. Berichten dat rechtse fracties hun standpunt coördineerden via een WhatsApp-groep wakkerden de verontwaardiging verder aan en deden vragen rijzen over de bereidheid van de EVP om samen te werken met extreemrechtse partijen.

Voorstanders van het plan stellen dat een effectief migratiesysteem de uitzetting vereist van personen die geen recht hebben om in de EU te verblijven. Zij onderstrepen de noodzaak van een robuuste en op veiligheid gerichte terugkeerregeling om het lage terugkeerpercentage van de EU aan te pakken.

Er blijven nog openstaande vragen

Openstaande vragen zijn onder meer het onderhouden van relaties met niet-EU-entiteiten zoals de Taliban in Afghanistan, de erkenning van terugkeerbevelen van andere landen en het tijdschema voor de uitvoering.

Als er woensdag een akkoord wordt bereikt, moet dat nog worden goedgekeurd door de Raad en het Parlement voordat het van kracht wordt. (fc)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!