Key takeaways

• De Nederlandse regering versterkt haar wettelijk kader om de Russische ‘schaduwvloot’ van olietankers aan te pakken.
• Nieuwe wetgeving geeft Nederlandse autoriteiten de bevoegdheid om schepen te inspecteren, om te leiden en mogelijk in beslag te nemen.
• Nederland wil de internationale maritieme regels handhaven en de veiligheid op zee waarborgen door deze schepen aan te pakken.

De Nederlandse regering neemt maatregelen om de Russische schaduwvloot harder aan te pakken. Deze vloot bestaat uit talrijke schepen, voornamelijk olietankers, die vaak onder verborgen eigendom opereren en valse vlaggen gebruiken om internationale sancties tegen de Russische olie-export te omzeilen.

Uitdagingen van schaduwschepen

Zich bewust van de complexiteit van deze schepen, versnellen demissionair ministers Robert Tieman (Infrastructuur en Waterstaat) en David van Weel (Buitenlandse Zaken) wetswijzigingen om autoriteiten meer effectieve maatregelen te kunnen nemen. Het doel is om deze wetsvoorstellen vóór het zomerreces aan de Tweede Kamer voor te leggen.

Deze schepen schakelen vaak hun automatische identificatiesystemen uit om detectie te voorkomen, waardoor het moeilijk is om hun bewegingen en activiteiten te volgen. Veel van deze schepen worden niet goed onderhouden, wat risico’s oplevert voor zowel de veiligheid op zee als het milieu. Er zijn ook zorgen geuit dat deze schepen betrokken zouden kunnen zijn bij het verzamelen van inlichtingen.

Voorgestelde wetswijzigingen

Nederland kan momenteel beperkt optreden tegen schepen in de exclusieve economische zone (EEZ). De geplande wetswijzigingen moeten dat veranderen. Autoriteiten zouden verdachte schepen mogen inspecteren wanneer er aanwijzingen zijn dat zij onder valse vlag varen. Bovendien zouden zij deze schepen naar aangewezen ankerplaatsen kunnen leiden en, indien nodig, in beslag kunnen nemen.

De Europese Unie heeft actief maatregelen genomen tegen de schaduwvloot van Rusland. Uit een EU-analyse bleek dat eind 2025 bijna zeshonderd schepen onder sancties vielen. Ze mochten geen Europese havens aandoen wegens betrokkenheid bij het omzeilen van de olieprijslimiet. In december 2025 heeft de EU verdere sancties opgelegd aan 41 schepen binnen deze vloot en aan de entiteiten die hun activiteiten ondersteunen. (jv)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!