Key takeaways
- AI-speculatie dreigt een beurscrash zoals tijdens de dotcomzeepbel te veroorzaken, waarschuwt de ECB.
- Verslechterende overheidsfinanciën vergroten de kwetsbaarheid van staatsschulden in heel Europa.
- Verhogingen van de reserveverplichtingen zouden het Eurosysteem jaarlijks miljarden kunnen besparen.
De Europese Centrale Bank (ECB) heeft haar bezorgdheid geuit over de huidige hausse op het gebied van artificiële intelligentie en suggereert dat deze een weerspiegeling is van het speculatieve gedrag dat tijdens het dotcom-tijdperk werd waargenomen.
AI-speculatie voedt crashrisico
In haar meest recente Financial Stability Review benadrukte de bank dat extreem optimisme en hoge winstprognoses voor AI-bedrijven kunnen leiden tot een scherpe marktcorrectie. Dit risico wordt nog versterkt door het feit dat grote technologiebedrijven recordniveaus aan schulden opbouwen, waaronder aanzienlijke leningen in euro’s, wat de kwetsbaarheid van Europese beleggers vergroot.
De ECB constateerde tevens een sterke toename van beursintroducties (IPO’s) en waarschuwde dat dergelijke trends vaak optreden wanneer de markt zijn hoogtepunt nadert en dat hierdoor aanzienlijke risico’s kunnen verschuiven naar minder ervaren particuliere beleggers.
Staatsschulden
Naast de technologiesector waarschuwde de ECB voor instabiliteit als gevolg van verslechterende overheidsfinanciën in ontwikkelde landen. De financieringskosten voor overheden zijn gestegen tot niveaus die in decennia niet meer zijn voorgekomen, waarbij landen in de eurozone grote hoeveelheden schuldpapier uitgeven om infrastructuur en defensie te financieren.
Omdat de ECB de obligaties niet langer opkoopt, is er een grotere afhankelijkheid van volatiele hedgefondsen en buitenlandse beleggers, wat een mogelijke uitverkoop zou kunnen versterken. Frankrijk wordt met name genoemd als punt van zorg door politieke instabiliteit in de aanloop naar komende verkiezingen. Bijgevolg heeft de ECB regeringen aangespoord om prioriteit te geven aan begrotingsdiscipline.
Financiële instabiliteit bij niet-bancaire instellingen
Hoewel traditionele banken momenteel veerkrachtig lijken met sterke winsten en lage kredietverliezen, heeft de ECB aanzienlijke risico’s bij niet-bancaire financiële instellingen vastgesteld.
Beleggings- en hedgefondsen hebben een grote blootstelling aan AI-aandelen. De bank noemde de recente ondergang van een Amerikaans hedgefonds als een waarschuwend voorbeeld van hoe AI-beleggingen met hefboomwerking kunnen mislukken.
Aangezien banken voor een aanzienlijk deel van hun financiering afhankelijk zijn van die niet-bancaire instellingen, zou dergelijke volatiliteit kunnen doorsijpelen naar het bredere banksysteem. Daarnaast waarschuwde de bank dat pieken in de energieprijzen uiteindelijk de kwaliteit van leningen aan bedrijven en huishoudens zouden kunnen aantasten.
Beleidsaanpassingen om verliezen te beperken
Tegelijkertijd overweegt de ECB interne beleidswijzigingen om haar eigen financiële verliezen te beperken. Beleidsmakers debatteren over een verhoging van de minimumreserveverplichtingen voor commerciële banken, waarbij de drempel mogelijk wordt verhoogd van 1 procent naar 2 procent. Dat meldt Reuters.
Die aanpassing zou banken dwingen meer niet-rentedragende contanten aan te houden, waardoor de rentebetalingen die de ECB over overtollige liquiditeit moet betalen, dalen. Een dergelijke maatregel zou het Eurosysteem naar schatting jaarlijks ongeveer 4,4 miljard euro besparen, waardoor nationale centrale banken verliezen kunnen beperken die zijn geleden op obligaties met een laag rendement die tijdens eerdere stimuleringsperiodes zijn aangekocht.
(at)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

