Key takeaways
- De dieselprijzen in de Europese Unie hebben een recordgemiddelde van 2,23 euro per liter bereikt.
- Geopolitieke conflicten in Oekraïne en het Midden-Oosten jagen de kosten de hoogte in.
- De markten in de Verenigde Staten worden geconfronteerd met nog sterkere prijsstijgingen dan de Europese landen.
De brandstofkosten voor diesel in de Europese Unie zijn gestegen tot een gemiddelde van 2,23 euro per liter, zo blijkt uit een recent onderzoek van AFP op basis van statistieken van de Europese Commissie. De sterk stijgende kosten worden grotendeels toegeschreven aan wereldwijde instabiliteit, met name de conflicten in Oekraïne en het Midden-Oosten, die de raffinaderijactiviteiten hebben belemmerd en de beschikbaarheid van ruwe olie hebben beperkt.
Recordhoogtes
Historisch gezien hebben negentien lidstaten hun gemiddelde prijzen op het hoogste niveau ooit zien uitkomen sinds het begin van de gegevensverzameling in 2005. Finland en Denemarken voeren momenteel de ranglijst aan met de duurste diesel van 2,56 euro per liter, terwijl Duitsland met 2,46 euro op de voet volgt. In Italië schommelen de prijzen rond de 2,30 euro, terwijl Frankrijk en België beide de grens van 2,40 euro naderen.
Die cijfers omvatten diverse nationale accijnzen en btw, die doorgaans 40 procent van de totale kosten uitmaken, hoewel ze geen rekening houden met specifieke overheidssubsidies.
Geopolitieke oorzaken
Recente prijsstijgingen zijn veroorzaakt door verschillende geopolitieke gebeurtenissen. Hieronder vallen de Iraanse blokkades van de Straat van Hormuz na spanningen tussen Israël en de Verenigde Staten, evenals de verstoring door de Houthi’s van de Saoedische export in de Rode Zee en Oekraïense aanvallen op Russische olie-installaties.
Als gevolg hiervan hebben veel landen de prijsrecords overschreden die eerder in 2022 of begin 2026 waren gevestigd.
Fiscale maatregelen
Hoewel sommige landen, zoals Zweden en Spanje, te maken hebben gehad met prijsstijgingen, zijn de prijzen daar nog niet teruggekeerd naar de extreme pieken van 2022. Dit is deels te danken aan aanzienlijke verlagingen van de accijnzen op diesel die sinds februari zijn doorgevoerd.
Andere EU-landen hebben eveneens tijdelijke belastingverlagingen ingevoerd, hoewel Alexander Roth van de internationale denktank Bruegel opmerkt dat die fiscale ingrepen minder ingrijpend zijn dan die tijdens de crisis van 2022. Roth wijst erop dat de huidige prijsstijging gestaag en minder abrupt is verlopen, en dat sommige regeringen nu over minder financiële speelruimte beschikken om steun te verlenen.
VS
Het totale gewogen gemiddelde voor de 27 EU-landen is sinds eind februari met ongeveer 40 procent gestegen. Ter vergelijking: de dieselprijzen in de Verenigde Staten zijn nog sterker gestegen, met meer dan 70 procent in dezelfde periode, tot ongeveer 6,50 dollar per gallon.
(at)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
