De Tupolev Tu-160 van Rusland blijft ’s werelds grootste supersonische gevechtsvliegtuig


Key takeaways

  • De Tu-160 van Rusland is nog steeds het zwaarste supersonische en grootste gevechtsvliegtuig dat ooit is gebouwd.
  • Vleugels met variabele geometrie zorgen voor een evenwicht tussen brandstofefficiëntie en snelheden van Mach 2,05.
  • De gemoderniseerde Tu-160M-toestellen behouden het legendarische technische ontwerp uit de jaren 70.

De Tupolev Tu-160 geldt als een wonder van de luchtvaart, voornamelijk door zijn immense omvang.

Enorme massa

Met een lengte van 54,1 meter en een spanwijdte van 55,7 meter overtreft het de Boeing B-52 in omvang. Door de opvallende, tegen verblinding beschermende witte coating noemden piloten het de ‘Witte Zwaan’, hoewel de NAVO het de codenaam ‘Blackjack’ gaf. Het houdt het record als het zwaarste supersonische vliegtuig dat ooit heeft gevlogen en het grootste gevechtsvliegtuig dat ooit is gebouwd.

De enorme massa van het vliegtuig is duizelingwekkend, met een maximaal startgewicht van 275.000 kg. Het casco, dat leeg meer dan 100 ton weegt, bestaat voor ongeveer 30 procent uit titanium. Door deze enorme omvang lijkt het bouwproces meer op de scheepsbouw dan op de traditionele vliegtuigbouw.

Vergelijking tussen de Swan en de Lancer

Hoewel de Tu-160 vaak wordt vergeleken met de Amerikaanse Rockwell B-1 Lancer door gemeenschappelijke ontwerpelementen – zoals een paar motoren onder de vleugels, een vloeiend overlopende romp en verstelbare vleugels – verschilt hij fundamenteel.

Hij is aanzienlijk groter dan de B-1 en heeft zijn hoge snelheid en variabele inlaatrampen behouden, terwijl bij de Amerikaanse tegenhanger stealth voorrang kreeg boven snelheden van Mach 2.

Geavanceerd vleugelsysteem met variabele geometrie

Centraal in zijn prestaties staat het vleugelsysteem met variabele geometrie, dat gebruikmaakt van drie verschillende hoeken: 20 graden voor landingen, starts en brandstofzuinig vliegen; 35 graden voor kruisvliegen bij hoge subsonische snelheden; en 65 graden voor supersonische vluchten.

Dit mechanisme stelt het vliegtuig in staat om een evenwicht te vinden tussen lift en efficiëntie enerzijds en de noodzaak om de luchtweerstand te minimaliseren bij het doorbreken van de geluidsbarrière anderzijds. Vanwege zijn inherente aerodynamische instabiliteit vertrouwt het vliegtuig voor zijn stabiliteit op een viervoudig redundant fly-by-wire-systeem.

Snelheid en hoogte

Het vliegtuig wordt aangedreven door vier Kuznetsov NK-32-turbofans met naverbranding, die de krachtigste stuwkracht van alle gevechtsvliegtuigen leveren. Deze motoren genereren een totale stuwkracht van ongeveer 220.000 lbf. Om operaties over lange afstanden mogelijk te maken, beschikt het vliegtuig over dertien brandstoftanks en een intrekbare neussonde voor bijtanken in de lucht.

De Tu-160 vliegt op een hoogte van ongeveer 12.200 meter en kan snelheden bereiken van Mach 2,05 (ongeveer 2.220 km/u). Het vliegtuig heeft een maximale vlieghoogte van bijna 16.000 meter en kan 12.300 km vliegen zonder bij te tanken. Deze prestaties leidden eind jaren tachtig en begin jaren negentig tot het vestigen van 44 wereldrecords voor hoogte en snelheid binnen zijn categorie. Voor de vierkoppige bemanning is de cabine uitgerust met schietstoelen, besturingselementen in jachtvliegtuigstijl en voorzieningen zoals een toilet en een kombuis voor langdurige vluchten.

Modernisering

Het vliegtuig, ontworpen door Valentin Bliznyuk, maakte zijn eerste vlucht op 18 december 1981 en is in april 1987 in dienst genomen. In plaats van uit dienst te worden genomen, is het ontwerp gemoderniseerd tot de Tu-160M, met verbeterde avionica, radar en aandrijfsystemen, waarbij nieuwe exemplaren nog in januari 2022 hebben gevlogen. Het feit dat een ontwerp uit de jaren 70 vandaag de dag nog steeds het grootste en snelste gevechtsvliegtuig is, bewijst de blijvende kwaliteit van de oorspronkelijke techniek. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

Voeg businessam.be toe als preferred source op Google
Meer

Ontvang de Business AM nieuwsbrieven

De wereld verandert snel en voor je het weet, hol je achter de feiten aan. Wees mee met verandering, wees mee met Business AM. Schrijf je in op onze nieuwsbrieven en houd de vinger aan de pols.