Key takeaways
- General Dynamics heeft de F-16XL ontworpen met een ‘cranked-arrow’-deltavleugel om de lift en het laadvermogen te vergroten.
- Dankzij geavanceerde aerodynamica kon de straaljager supersonische snelheden aanhouden zonder gebruik te maken van naverbranders.
- De luchtmacht koos voor de F-15E door de veiligheid van de tweemotorige configuratie en de lagere productiekosten.
De F-16XL was in wezen een krachtige doorontwikkeling van de standaard F-16, ontworpen door General Dynamics om te fungeren als zware bommenwerper en gevechtsvliegtuig. Hoewel de aanduiding ‘XL’ vaak wordt verward met ‘Extra Large’, verwees deze in feite naar de superieure liftkracht, de grotere laadcapaciteit en het grotere actieradius van het vliegtuig.
Dit was een aanzienlijke afwijking van de oorspronkelijke Fighting Falcon, die relatief compact was in vergelijking met andere straaljagers uit die tijd, zoals de F-14 Tomcat of de F-15 Eagle.
Opvolger van F-111
Het vliegtuig is ontwikkeld tijdens de Enhanced Tactical Fighter (ETF)-wedstrijd van 1981, die tot doel had een vervanger te vinden voor de F-111 Aardvark. De luchtmacht had behoefte aan een vliegtuig dat in staat was om met hoge snelheden diep in vijandelijk gebied door te dringen en zware wapens te vervoeren zonder dat daarvoor ondersteuning op het gebied van elektronische oorlogsvoering of escortejagers nodig was. Dit leidde tot een rechtstreekse strijd tussen de F-16XL en de McDonnell Douglas F-15E Strike Eagle.
Deltavleugels
Om deze doelstellingen te bereiken, heeft General Dynamics de architectuur van de F-16 fundamenteel gewijzigd. Ze verlengden de romp met 1,42 meter en vervingen de traditionele vleugel en stabilisatoren door een ‘cranked-arrow delta’-ontwerp, vervaardigd uit grafiet-bismaleïmide-koolstofcomposieten.
Deze nieuwe vleugel was niet alleen 270 kilogram lichter, maar verhoogde ook de lift met 120 procent. Om te voorkomen dat de achterrand van de vleugel tijdens het opstijgen en landen het asfalt raakt, hebben ingenieurs de uitlaatmond naar boven gekanteld met 3,16 graden en de buikvin verwijderd.
Indrukwekkende prestaties
Deze technische aanpassingen resulteerden in een uiterst efficiënt toestel. De F-16XL beschikte over 27 hardpoints, waardoor hij twee keer zoveel wapens kon vervoeren als een standaard F-16.
Omdat de munitie aerodynamischer was geplaatst, was de luchtweerstand met 60 procent verminderd. Zo kon het vliegtuig een snelheid van Mach 1,2 handhaven zonder de naverbranders te gebruiken. Het bereikte een maximumsnelheid van Mach 2,05 en kon opereren op hoogtes van 15.200 meter.
Keuze voor de F-15E
Ondanks deze voordelen koos de luchtmacht uiteindelijk voor de F-15E Strike Eagle. De F-15E bood meer veiligheid en betrouwbaarheid dankzij zijn tweemotorige configuratie, wat cruciaal was voor langeafstandsmissies boven vijandige gebieden.
Bovendien presteerde de F-15E beter dan de F-16XL wat betreft puur vermogen: hij vloog sneller en hoger terwijl hij een laadvermogen van ongeveer 10,4 ton kon vervoeren, vergeleken met de limiet van ongeveer 6,8 ton voor de F-16XL. Ook financiële overwegingen speelden een rol. Het moderniseren van de F-15E kostte 270 miljoen dollar (235 miljoen euro), terwijl de aanpassing voor de F-16XL 470 miljoen dollar (400 miljoen euro) zou hebben gekost.
NASA en het museum
Er zijn slechts twee F-16XL-prototypes gebouwd. Na de competitie heeft NASA ze tot eind jaren negentig gebruikt voor onderzoek naar het verminderen van de weerstand bij supersonische snelheden. Tegenwoordig worden beide vliegtuigen bewaard en tentoongesteld in het Flight Test Museum op de Edwards Air Force Base in Californië. (fc)
Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
