Key takeaways

• Amerikaanse wetgeving dreigt India met enorme invoerheffingen voor de aankoop van Russische olie.
• Grote afhankelijkheid van Russische ruwe olie brengt miljarden aan Amerikaanse exportinkomsten in gevaar.
• Beperkingen in de infrastructuur maken het vervangen van Russische energie kostbaar en moeilijk.

De strategische afhankelijkheid van India van Russische aardolie is uitgegroeid tot een aanzienlijke geopolitieke last na een wetgevend initiatief van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, volgens BBC. Het Huis heeft een wetsvoorstel goedgekeurd dat president Donald Trump de bevoegdheid geeft om sancties op te leggen aan Rusland en invoerheffingen tot 100 procent op te leggen aan landen die Russische energie blijven kopen. Het wetsvoorstel moet nog door Trump worden ondertekend. India en China behoren tot de belangrijkste afnemers van Russische ruwe olie en kunnen daardoor worden getroffen.

Omvang van Russische energieafhankelijkheid

Tussen eind 2022 en medio 2026 verschoof het importpatroon van India sterk in de richting van Rusland. In het boekjaar 2026 leverde Rusland meer dan 30 procent van de ruwe olie van het land, met een totale waarde van ongeveer 40,8 miljard dollar (ongeveer 34,8 miljard euro). In juli was Russische olie goed voor meer dan de helft van alle Indiase invoer van ruwe olie. Daarmee lag het aandeel ruim boven dat van andere grote leveranciers zoals de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië. Volgens eerdere schattingen leverde de goedkopere Russische olie India miljardenbesparingen op. Tegelijk nemen de economische voordelen af naarmate de kortingen kleiner worden en de risico’s rond verzekeringen en scheepvaart toenemen. In juli importeerde India volgens Kpler een recordhoeveelheid van 2,78 miljoen vaten Russische ruwe olie per dag.

Economische kwetsbaarheden en exportrisico’s

De mogelijke Amerikaanse invoerheffingen zouden niet rechtstreeks op de Russische olie zelf worden geheven, maar kunnen de Indiase export naar de Verenigde Staten raken. Dat creëert een complex economisch dilemma. De handel tussen beide landen in goederen en diensten bedroeg in 2025 ongeveer 239,6 miljard dollar (ongeveer 204,4 miljard euro).. Vooral sectoren zoals elektronica, farmaceutica en machines kunnen daardoor kwetsbaar zijn.

India probeert zijn handelsrisico’s te spreiden via nieuwe handelsovereenkomsten en een bredere diversificatie van zijn exportmarkten. Toch kan een Amerikaanse invoerheffing van maximaal 100 procent een grote impact hebben op bedrijven die sterk afhankelijk zijn van de Amerikaanse markt. De Indiase regering heeft inmiddels laten weten dat ze haar economische belangen en energiezekerheid wil beschermen.

Energiezekerheid en infrastructurele beperkingen

Delhi staat voor een moeilijke evenwichtsoefening. De regering stelt dat de energieaankopen essentieel zijn voor de bevoorrading van de 1,4 miljard inwoners en hebben bijgedragen aan de stabiliteit van de wereldwijde oliemarkt. Het op grote schaal vervangen van Russische ruwe olie zou echter waarschijnlijk leiden tot hogere kosten voor vracht en grondstoffen.

Bovendien blijft de energie-infrastructuur van India kwetsbaar. Het land importeert het grootste deel van zijn ruwe olie en LPG en beschikt over beperkte strategische reserves in vergelijking met sommige Oost-Aziatische landen. Daarnaast zijn verschillende Indiase raffinaderijen afgestemd op specifieke oliekwaliteiten. Daardoor kunnen ze niet altijd eenvoudig overschakelen op andere soorten ruwe olie.

De kringloop van geraffineerde producten

De situatie wordt nog ingewikkelder door de handel in geraffineerde producten. India is een belangrijke leverancier van brandstoffen aan Rusland geworden. Daarbij wordt soms Russische ruwe olie verwerkt in Indiase raffinaderijen voordat de geraffineerde producten worden geëxporteerd.

Tegelijkertijd hebben Oekraïense aanvallen de Russische raffinagecapaciteit onder druk gezet. Aanvallen op raffinaderijen en andere energie-infrastructuur hebben de export van Russische geraffineerde producten beperkt. Daardoor speelt India een steeds belangrijkere rol in de internationale handel van geraffineerde brandstoffen.

Geopolitieke invloed en de weg vooruit

Ook China importeert op grote schaal Russische energie. Peking beschikt echter over een grotere rol in mondiale toeleveringsketens en heeft daardoor andere mogelijkheden om economische druk op te vangen.

India heeft minder ruimte om de mogelijke gevolgen van Amerikaanse handelsmaatregelen te beperken. New Delhi moet daarom rekening houden met zowel de financiële voordelen van Russische olie als de mogelijke gevolgen voor de handelsrelatie met de Verenigde Staten. Tegelijk probeert het land zijn energievoorziening veilig te stellen zonder zich volledig afhankelijk te maken van één leverancier.(zvm)

Wil je meer energienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Energy Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!