Key takeaways
- België moet tegen 13 oktober 10 miljard euro op de uitgaven bezuinigen om het begrotingstekort terug te dringen.
- De coalitiepartijen staan voor intense onderhandelingen over de kosten van de gezondheidszorg en belastingverhogingen.
- Stijgende rentetarieven zetten de begroting onder druk en verhogen de kosten van de staatsschuld.
Premier Bart De Wever is na een familiereis naar Japan teruggekeerd naar België, waarmee een einde komt aan de zomerse rust in de hoofdstad. Zijn terugkeer luidt het begin in van een periode waarin veel op het spel staat voor de federale regering. 13 oktober is namelijk de cruciale deadline om 10 miljard euro aan extra bezuinigingen te vinden. Dat is essentieel om het staatstekort terug te dringen van 5,2 procent (38,2 miljard euro) van het bbp naar een streefcijfer van 4 procent.
State of the Union
De weg naar de jaarlijkse State of the Union zal een uitdaging zijn. De vijfpartijencoalitie van de regering – bestaande uit N-VA, MR, Vooruit, cd&v en Les Engagés – moet snel tot een akkoord komen. Hoewel de eerste bilaterale ontmoetingen met de vicepremiers binnenkort van start gaan, worden de meest intensieve onderhandelingen verwacht rond half september. Deze zullen waarschijnlijk uitmonden in een top achter gesloten deuren, vergelijkbaar met de marathonsessies die tijdens de regeringsvorming plaatsvonden.
De druk wordt nog vergroot door de stijging van de langetermijnrente. Daardoor nemen de kosten voor de aflossing van de Belgische staatsschuld toe. De beschikbare begrotingsruimte wordt zo kleiner.
Sociale zekerheid, index en belastingen
Het vinden van deze besparingen wordt bemoeilijkt door het feit dat de meeste bestuurlijke bevoegdheden bij de regionale regeringen liggen en niet op federaal niveau. De Wever heeft het begrotingsproces omschreven als een “lasagne”, waarbij elke partij een mix van aangename en onaangename maatregelen moet accepteren om tot een definitief akkoord te komen.
De belangrijkste aandachtsgebieden zijn onder meer aanpassingen aan het socialezekerheidsstelsel, wijzigingen in de indexering en mogelijke belastingverhogingen.
Gezondheidszorg
Concrete maatregelen die worden overwogen, zijn onder meer het verlagen van de groeinorm voor de uitgaven in de gezondheidszorg – die de kosten van de vergrijzing dekken – en het verhogen van de eigen bijdragen voor bezoeken aan artsen of fysiotherapeuten. Daarnaast herziet de regering het systeem van de “verhoogde toelage”, dat momenteel de eigen bijdragen voor miljoenen burgers verlaagt.
Btw-verhoging
Een ander twistpunt is de voorgestelde belastingverlichting die bedoeld is voor het einde van de zittingsperiode, waardoor de gemiddelde burger ongeveer 823 euro per jaar zou ontvangen. Terwijl partijen als de N-VA, MR en cd&v erop staan dat dit onaantastbaar blijft, zou het uitstellen van deze bezuinigingen een aanzienlijk deel van de benodigde 10 miljard euro kunnen opleveren.
Tegelijkertijd debatteert de regering over de vraag of de verbruiksbelastingen moeten worden verhoogd via btw-verhogingen of dat er hogere vermogensbelastingen moeten worden ingevoerd. Deze opties blijven omstreden. De MR verzet zich tegen btw-verhogingen, terwijl Vooruit aandringt op hogere vermogensbelastingen. (fc)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
