Key takeaways
- Finland koopt GBU-53-glijbommen – ook bekend als SDB II of StormBreaker – om zijn nieuwe F-35A-stealthjagers mee uit te rusten.
- Dankzij hun driemoduszoekers kunnen deze wapens mobiele doelen raken door rook, regen en duisternis heen.
- Deze geavanceerde wapens dichten een cruciale leemte langs de grens tussen de NAVO en Rusland.
Finland breidt zijn arsenaal aan precisiewapens uit door meer GBU-53 Small Diameter Bomb II (SDB II) glijbommen aan te schaffen uit de Verenigde Staten. Deze aankoop, die op 18 juni is goedgekeurd door minister van Defensie Antti Häkkänen, heeft tot doel de toekomstige vloot van F-35A-stealthjagers van het land uit te rusten met zeer geavanceerde aanvalscapaciteiten die zelden worden aangetroffen bij andere luchtmachten wereldwijd.
Alle omstandigheden
De SDB II, ontwikkeld door Raytheon (een dochteronderneming van RTX Corporation), is eerder een gespecialiseerd glijwapen dan een traditionele bom. Het wapen heeft geen motor, maar glijdt vanuit grote hoogte naar zijn doelwitten.
Het belangrijkste voordeel is een geavanceerde tri-mode-zoeker die een lasertracker, een infraroodcamera en millimetergolfradar combineert. Dankzij deze technologie kan het wapen door rook, mist, regen en duisternis heen dringen – omstandigheden waarin oudere geleide munitie doorgaans niet meer functioneert.
Veelzijdigheid
Dankzij deze veelzijdigheid onder alle weersomstandigheden kan de SDB II mobiele doelen zoals gepantserde voertuigen, tanks en mobiele luchtverdedigingseenheden aanvallen, waarmee het bereik verder reikt dan de vaste constructies en bunkers waarop eerdere precisiewapens waren gericht. Met een maximaal bereik van ongeveer 110 kilometer onder optimale omstandigheden stellen deze bommen vliegtuigen in staat om vanaf een veilige afstand toe te slaan en zo vijandelijke verdedigingssystemen te omzeilen.
Bovendien zorgt hun compacte formaat – ongeveer 115 kilogram en minder dan 2 meter lang – ervoor dat F-35’s meerdere exemplaren intern kunnen vervoeren, waardoor het stealth-profiel van het vliegtuig behouden blijft.
64 F-35A-straaljagers
Deze recente aankoop is een uitbreiding van een grotere overeenkomst uit 2020, waarin Finland 12,5 miljard dollar (10,9 miljard euro) uittrok voor 64 F-35A-straaljagers, een pakket dat aanvankelijk 500 SDB II’s en AIM-9X Sidewinder-raketten omvatte.
De huidige order is een aanvullende aankoop via het Amerikaanse Foreign Military Sales-proces, waarmee een contract van 2023 wordt uitgebreid. De overeenkomst omvat niet alleen de munitie, maar ook de essentiële logistiek, waaronder training, reserveonderdelen, handleidingen en transport.
Finse luchtmacht
Henrik Elo, de gepensioneerde kolonel die leiding geeft aan het F-35-programma, benadrukte dat deze bommen een capaciteit bieden die de Finse luchtmacht voorheen ontbeerde. Hij merkte op dat het vermogen om bewegende doelen te raken bij slecht weer van cruciaal belang is voor „Multi-Domain Operations“, waarbij lucht-, land-, zee- en cyberkrachten als één eenheid samenwerken.
Dit is met name van vitaal belang voor Finland, dat de langste NAVO-grens met Rusland deelt. Gezien de strenge Noordse winters en het vaak slechte zicht vult een wapen dat in dergelijke omstandigheden kan opereren een cruciale strategische leemte.
Eerste F-35’s dit najaar in Finland
De integratie van de F-35’s is momenteel in volle gang. In april vloog een Finse piloot voor het eerst met het toestel op de Ebbing Air National Guard Base in Arkansas, waar ongeveer 150 Finse militairen tot en met 2028 een opleiding volgen.
Hoewel er momenteel acht straaljagers worden gebruikt voor training in de VS, zullen de eerste toestellen naar verwachting in het najaar van 2026 in Finland aankomen. Ze zullen worden gestationeerd bij de Lapland Air Wing in Rovaniemi. De F-35’s zullen uiteindelijk de verouderde F/A-18 Hornet-vloot vervangen, waarbij de volledige operationele status naar verwachting in 2028 zal zijn bereikt. (fc)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

