Key takeaways
- Zweden is van plan vier nieuwe fregatten aan te schaffen, de Luleå-klasse, om zijn aanwezigheid op zee in de Oostzee en het hoge noorden te versterken.
- Saab is een samenwerking aangegaan met het Britse Babcock om het Arrowhead 120-fregatontwerp aan te bieden.
- De aankoop betekent een verschuiving voor Zweden, dat kiest voor een kant-en-klaar ontwerp in plaats van zijn traditionele aanpak van binnenlandse scheepsbouw.
Zweden staat op het punt om een van zijn grootste defensieaankopen sinds de Koude Oorlog te doen: vier nieuwe fregatten van de Luleå-klasse voor de Koninklijke Zweedse Marine. De aankoop heeft tot doel de maritieme capaciteiten van Zweden in de Oostzee en het hoge noorden te versterken, regio’s die te maken hebben met toenemende dreigingen vanuit Rusland. De geschatte kosten van dit programma liggen tussen de 40 en 60 miljard Zweedse kronen (ongeveer 3,8 tot 5,6 miljard euro). Dat meldt Breaking Defense.
Internationale samenwerking
In een samenwerkingsverband heeft Saab, een toonaangevend Zweeds defensiebedrijf, de handen ineengeslagen met het Britse Babcock om het ontwerp van het fregat Arrowhead 120 ter overweging aan te bieden. Die variant is afgeleid van de succesvolle Arrowhead 140, die de basis vormt voor schepen die al in dienst zijn bij het Verenigd Koninkrijk (Type 31), Polen (Miecznik) en Indonesië (Merah Putih).
De Arrowhead 120 is ontworpen voor territoriale verdediging en heeft een stalen romp in combinatie met een lichtgewicht composiet bovenbouw. Het ontwerp geeft prioriteit aan wendbaarheid en overlevingskansen en biedt tegelijkertijd uitgebreide mogelijkheden om luchtdreigingen, waaronder ballistische raketten, en bemande en onbemande dreigingen aan de oppervlakte en onder water te bestrijden.
De rol van Saab
Saab is verantwoordelijk voor de integratie van het gevechtssysteem en maakt daarbij gebruik van zijn ervaring met projecten zoals het multifunctionele gevechtsschip van Singapore en het SIGINT-schip van Polen. Saab zal ook volledig uitgeruste composiet bovenbouwen, antischipraketten en lichtgewicht torpedo’s leveren.
Het Zweedse defensieagentschap (FMV) evalueert drie voorstellen, waaronder ook aanbiedingen van het Franse Naval Group (FDI-fregat) en het Spaanse Navantia (Alfa 4000 licht fregat). Het FMV houdt het evaluatieproces vertrouwelijk, maar verwacht dit voorjaar een besluit te nemen. Na de selectie zullen naar verwachting contractonderhandelingen volgen.
Verschuiving in strategie
Het oorspronkelijke plan was dat Saab Kockums Visby Generation 2-korvetten zou ontwikkelen, kleinere schepen die beter geschikt zijn voor het navigeren in de ondiepe wateren en de uitgestrekte archipel van de Oostzee. Dat programma werd echter in 2023 geannuleerd vanwege de Russische invasie van Oekraïne en het daaropvolgende streven van Zweden naar lidmaatschap van de NAVO.
Het besluit om een kant-en-klaar ontwerp zoals de Arrowhead 120 in overweging te nemen, betekent een afwijking van de Zweedse traditie van binnenlandse scheepsbouw. Historisch gezien was het Zweedse Kockums (nu onderdeel van Saab) verantwoordelijk voor de bouw van alle Zweedse oppervlaktegevechtsschepen.
Sterke banden
Het Arrowhead 120-aanbod zou een voordeel kunnen hebben vanwege de aanwezigheid van Saab en de sterke historische maritieme banden tussen Zweden en het Verenigd Koninkrijk. Het leiderschap van het Verenigd Koninkrijk in de Joint Expeditionary Force (JEF) versterkt deze band nog verder, gezien de focus van de JEF op samenwerking in de Baltische en Noordelijke regio’s.
Hoewel Frankrijk en Spanje ook NAVO-bondgenoten zijn, missen zij de uitgebreide aanwezigheid van de Royal Navy in de Oostzee. Frankrijk heeft onlangs zijn bilaterale militaire betrekkingen met Zweden versterkt door middel van gezamenlijke oefeningen en een contract voor twee GlobalEye-surveillancevliegtuigen van Saab. Spanje wordt beschouwd als een potentiële wildcard in deze competitie.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!