Iets meer starters in coronajaar 2020

Bron: Pieter Timmermans / Eric Van den Broele / Edward Roosens/ Frederic Sierakowski- Isopix

Afgelopen jaar werden in ons land 106.788 nieuwe ondernemingen (eenmanszaken en vennootschappen) opgericht. Dat is ondanks de coronacrisis een lichte stijging (+0,64 procent) ten opzichte van de 106.108 in 2019. Dat blijkt woensdag uit de nieuwste Startersatlas van Unizo, Graydon en UCM.

Toch heeft corona een rem gezet op de groei van de voorgaande jaren. Zo telde 2018, toen de kaap van de 100.000 starters voor de eerste keer werd overschreden, 5,3 procent meer starters dan in 2017. In 2019 was dat zelfs 6 procent. De minimale stijging in 2020 is grotendeels te danken aan de groei in Vlaanderen (+1,1 procent). Zowel in Wallonië (-5 procent) als in Brussel (-11,2 procent) is er een daling van het aantal starters.

Nationale stijging

In alle Vlaamse provincies behalve Antwerpen is er een stijging. In Wallonië is er een daling in alle provincies behalve Luxemburg. Voorlopige cijfers van het eerste kwartaal van dit jaar tonen een toename van het aantal starters in België met 4,5 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar.

Die groei is vooral te danken aan de spectaculaire klim met maar liefst 40,7 procent in maart ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar, toen de coronacrisis genadeloos losbrak. Die groei in maart deed zich voor in de drie gewesten: +42,5 procent in Vlaanderen, +40,4 procent in Wallonië en +36 procent in Brussel.

De sterkste groei is te zien in de (online) detailhandel, de sterkste verliezers zijn recreatie, transport en horeca. De kleinhandel is enigszins verrassend de grootste stijger (+22,6 procent). ‘Die groei zit vooral in het aantal starters in e-commerce, met bijna een verdubbeling’, verduidelijkt Eric Van Den Broele, directeur onderzoek en ontwikkeling bij Graydon.

‘De crisis baart duidelijk vernieuwing en creativiteit. De weg richting digitalisering lijkt definitief ingeslagen.’ Ook in de bouwsector nam het aantal starters behoorlijk sterk toe (+10,2 procent)’, zegt Van Den Broele. ‘Deze sector bleef relatief gespaard. In bepaalde deelsectoren kende de bouw zelfs een extra impuls, bijvoorbeeld doordat mensen het door de lockdown opgespaarde vakantiebudget gingen investeren in de renovatie van hun woning.

Groeiende ondernemerspopulatie

Ook investeringen in vastgoed als tweede verblijf of belegging blijven een boost geven.’ Doordat het aandeel stoppers in vergelijking met voorgaande jaren opvallend laag ligt (-12,9 procent ten opzichte van 2019), groeit de totale ondernemerspopulatie anno 2020 met 2,6 procent tegenover 2019.

‘Al zien we hier uiteraard ook de impact van het afgelopen moratorium op faillissementen en de steunmaatregelen, waardoor die score allicht later nog gecorrigeerd zal worden’, relativeert Van den Broele. Het aantal starters van 2020 dat zijn activiteiten stopzette lijkt tot nu toe met 5,4 procent in dezelfde lijn te liggen als voorgaande jaren.

Ondernemersorganisatie Unizo helpt starters met advies, persoonlijke begeleiding, haalbaarheidsstudies, workshops en opleidingen. Zo lanceerde Unizo bijvoorbeeld onlangs een digitaal startersplatform, met de steun van het Vlaams Agentschap Innoveren en Ondernemen (Vlaio).

‘Maar uiteraard volstaan de ondersteuning en begeleiding alléén niet om de kansen van starters op langere termijn gaaf te houden’, benadrukt Danny Van Assche, gedelegeerd bestuurder van Unizo. De ondernemersorganisatie blijft bij de federale regering lobbyen voor een verlenging van het dubbel overbruggingsrecht, zodat het ook na 30 juni blijft doorlopen.

‘Tegelijk eisen we een aanpassing van de toekenningsvoorwaarden zodat ook ondernemingen die minstens 70 procent omzetverlies lijden in aanmerking komen’, zegt Van Assche. ‘Uiteraard moeten nu ook de federale en regionale relanceplannen volop in de praktijk worden gebracht om onze economie weer op gang te trekken’.