Key takeaways
- Canada overweegt zijn straaljagervloot te diversifiëren door verschillende vliegtuigen aan te schaffen, waaronder mogelijk de Zweedse Saab Gripen E.
- Dit weerspiegelt het streven van Canada naar grotere strategische autonomie en gediversifieerde defensiepartnerschappen.
- Amerikaanse functionarissen uiten hun bezorgdheid dat een vermindering van het aantal F-35-vliegtuigen gevolgen zou kunnen hebben voor de luchtverdedigingscapaciteiten van NORAD.
Canada overweegt de aanschaf van een gemengde vloot van gevechtsvliegtuigen, waarbij mogelijk de Zweedse Saab Gripen E de helft van de waarde van het programma voor zijn rekening neemt. Die verschuiving ten opzichte van de oorspronkelijk geplande aankoop van 88 F-35A-vliegtuigen weerspiegelt de wens van Canada om meer strategische autonomie te verkrijgen en zijn defensiepartnerschappen te diversifiëren, zoals premier Mark Carney in januari 2026 tijdens het World Economic Forum heeft verwoord.
Zorgen van VS
De mogelijke verandering heeft tot bezorgdheid geleid bij de Amerikaanse ambassadeur in Canada, Pete Hoekstra, die waarschuwde dat een vermindering van het aantal F-35’s wijzigingen in de continentale luchtverdedigingsregelingen van NORAD noodzakelijk zou maken. Hij beklemtoonde het belang van “uitwisselbaarheid” tussen Canadese en Amerikaanse straaljagers voor een naadloze integratie in gezamenlijke operaties.
Gripen E
Saab promoot zijn Gripen E actief door de nadruk te leggen op de potentiële industriële voordelen voor Canada, waaronder het creëren van banen door de lokale productie van zowel de straaljager als het GlobalEye-luchtbewakingsvliegtuig. Dit aanbod is bedoeld om het voorstel van Saab niet alleen te positioneren op basis van de prestaties van het vliegtuig, maar ook op basis van bredere economische en strategische voordelen voor Canada.
Diversificatie
De liberale regering startte in maart 2025 een herziening van de aankoop van gevechtsvliegtuigen tijdens de toenemende handelsspanningen met de Verenigde Staten. Premier Carney pleit sindsdien voor diversificatie van de defensie- en industriële partnerschappen van Canada, wat blijkt uit een nieuw samenwerkingskader dat met de Europese Unie is ondertekend.
Ondanks de voortdurende steun van de Royal Canadian Air Force voor de F-35, hebben belangrijke kabinetsleden hun bezorgdheid geuit over het economische evenwicht van het contract en het potentiële industriële rendement.
De laatste ontwikkeling voegt een nieuw hoofdstuk toe aan de langlopende saga rond de vervanging van de gevechtsvliegtuigen van Canada, die in 2010 begon met een plan om F-35A’s aan te schaffen, vervolgens werd geannuleerd en opnieuw werd gestart als een openbare aanbesteding, wat uiteindelijk leidde tot de hernieuwde selectie van de F-35 in 2022. De definitieve beslissing over het gevechtsvliegtuigprogramma is nog in behandeling. (jv)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!