Key takeaways

• Brazilië staat voor een nek-aan-nekrace in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen tussen Luiz Inácio Lula da Silva en Flávio Bolsonaro.
• Bolsonaro is voorstander van begrotingsdiscipline en een harde aanpak van criminaliteit.
• Lula zet in op sociale voorzieningen en democratische stabiliteit om weer aan momentum te winnen.

Brazilië maakt zich op voor een spannende tweede ronde van de presidentsverkiezingen op zondag 25 oktober 2026, waarin de huidige leider, Luiz Inácio Lula da Silva, het opneemt tegen senator Flávio Bolsonaro. Deze laatste stemronde zal de koers van het land voor de komende vier jaar bepalen en aangeven of Brazilië zich zal aansluiten bij de bredere rechtse trend die momenteel door Latijns-Amerika raast.

Verrassende eerste ronde

In de eerste stemronde op 4 oktober behaalde Flavio Bolsonaro 47 procent van de stemmen, waarmee hij Lula, die iets meer dan 45 procent behaalde, nipt versloeg. Dit resultaat verraste velen die hadden verwacht dat de zittende president aan kop zou gaan, en toont aan dat er een aanhoudende vraag is naar rechtse politiek. Deze trend werd verder onderstreept door overwinningen van conservatieve kandidaten in diverse parlementsverkiezingen, terwijl de vader van de senator, voormalig president Jair Bolsonaro, nog steeds gevangen zit omwille van zijn rol in een poging tot staatsgreep na de verkiezingen van 2022.

Lula’s agenda voor sociale welvaart

De 80-jarige Lula, die de Arbeiderspartij (PT) vertegenwoordigt, probeert zijn vierde, niet-opeenvolgende ambtstermijn veilig te stellen. Zijn programma richt zich op het combineren van democratische stabiliteit met sociale welzijnsprogramma’s die bedoeld zijn om de armen uit de armoede te halen en de diplomatieke banden met het Globale Zuiden te versterken. Hoewel zijn huidige regering succes heeft geboekt bij het terugdringen van de armoede en het verminderen van de ontbossing in het Amazonegebied, worden deze prestaties overschaduwd door de hoge schuldenlast van huishoudens. Bovendien heeft een grootschalig corruptieschandaal rond bankier Daniel Vorcaro een schaduw geworpen over diverse politieke figuren en leden van het Hooggerechtshof.

Visie van Bolsonaro

De 45-jarige Flavio Bolsonaro, die uitkomt voor de Liberale Partij, heeft het leiderschapsvacuüm opgevuld dat zijn vader heeft achtergelaten. Hoewel de senator zich verfijnder presenteert dan zijn voorganger, pleit hij niettemin voor vergelijkbare kernideologieën. Zijn agenda omvat een gemilitariseerde strategie ter bestrijding van de georganiseerde misdaad, in samenwerking met de regering van de Amerikaanse president Donald Trump, en strenge begrotingsmaatregelen, zoals een schuldplafond, om de inflatie te beteugelen. Bovendien heeft hij grondwetswijzigingen voorgesteld onder het mom van “herdemocratisering”. Een strategie die volgens critici bedoeld zou kunnen zijn om de rechterlijke macht te verzwakken die zijn vader heeft veroordeeld.

Campagne voeren om momentum te winnen

Na de eerste ronde heeft Lula agressief campagne gevoerd om weer vaart te krijgen, waarbij hij gratis openbaar vervoer in het weekend beloofde en een grondwettelijke verschuiving naar een kortere werkweek vierde. Grootschalige straatprotesten hebben hem geholpen de achterstand in de peilingen te verkleinen. Ondertussen heeft Bolsonaro zich gericht op het consolideren van de conservatieve stemmen via zijn eigen bijeenkomsten. De spanning bereikte een hoogtepunt tijdens een debat op 18 oktober, waarin beide mannen elkaar beschuldigden van corruptie.

Buitenlandse invloed

De verkiezingen werden ook overschaduwd door zorgen over buitenlandse invloed. De regering-Trump heeft eerder druk uitgeoefend op de Braziliaanse rechterlijke macht met betrekking tot de rechtszaken tegen de oudere Bolsonaro en heeft de rechtse scepsis over de integriteit van het elektronische stemsysteem herhaald. Daarnaast zijn er beschuldigingen dat Meta mogelijk pro-Lula-inhoud heeft onderdrukt ten gunste van de rechtse kandidaat.

Nek-aan-nekrace

Recente gegevens wijzen op een steeds spannendere race. Hoewel Bolsonaro aanvankelijk een comfortabelere voorsprong had, laten de laatste cijfers zien dat de kandidaten bijna nek aan nek gaan. Een peiling van Nexus gaf Bolsonaro 46,5 procent en Lula 45,9 procent, terwijl een peiling van Quaest een nog kleinere kloof liet zien van 45 procent tegen 44 procent. Ondanks de vroege voorsprong van de senator blijft de uitslag onzeker nu beide partijen de laatste fase ingaan. (ev)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!