Key takeaways
- Meer lestijd, minder onderbrekingen: scholen krijgen vanaf september minder ruimte om lessen te schrappen of op te schorten.
- Zwanger voor de klas? Verlof is niet langer automatisch de eerste stap. Aangepast werk wordt voortaan het uitgangspunt wanneer dat veilig kan.
- Nieuwe minimumdoelen veranderen wat leerlingen leren. Vooral in het basisonderwijs moeten scholen dit schooljaar met nieuwe doelen aan de slag.
Vanaf 1 september 2026 verandert er heel wat in het Vlaamse onderwijs. De nieuwe regels raken zowel leraren en scholen als leerlingen en ouders. Een belangrijk uitgangspunt is het maximaliseren van de effectieve onderwijstijd, maar ook rond moederschapsbescherming, minimumdoelen en leerlingbegeleiding komen er nieuwe regels. Business AM leidt je even door de nieuwigheden.
Meer lestijd, minder onderbrekingen
De organisatie van het schooljaar wordt aangepast in het basis- en secundair onderwijs. De eerste en laatste schooldag worden volledige lesdagen en facultatieve vakantiedagen verdwijnen. Ook lessen opschorten na verkiezingen die in een schoolgebouw plaatsvinden, kan niet langer.
In het basisonderwijs blijven maximaal drie halve pedagogische studiedagen mogelijk. Als lessen wegvallen, krijgen leerlingen in principe recht op opvang, behalve wanneer wettelijke overmacht speelt.
Voor secundaire scholen verdwijnen de mogelijkheden om lessen stil te leggen voor pedagogische studiedagen. Ook het aantal evaluatiedagen wordt beperkt, afhankelijk van de manier waarop een school evalueert en van de onderwijsvorm. Ook de samenstelling van de klassenraad verandert. Leraren die levensbeschouwelijke vakken of keuzevakken geven, maken er niet langer automatisch deel van uit.
Zwangerschap: aangepast werk wordt de norm
Ook de regels rond moederschapsbescherming veranderen. Wie door zwangerschap of borstvoeding niet langer veilig in de oorspronkelijke functie kan werken, moet vanaf 1 september eerst andere taken krijgen wanneer aangepast werk mogelijk is.
Personeelsleden met een pedagogische bekwaamheid kunnen pedagogisch-ondersteunende taken opnemen. Voor andere personeelsleden gaat het om administratieve opdrachten. Het personeelslid kan andere taken opnemen, terwijl de school een vervanger krijgt voor de oorspronkelijke opdracht.
Nieuwe minimumdoelen en meer aandacht voor Nederlands
In het kleuteronderwijs en de eerste drie leerjaren van het lager onderwijs wordt vanaf dit schooljaar verplicht gewerkt met de nieuwe minimumdoelen voor Nederlands, wiskunde en wetenschap en techniek. In de hogere leerjaren blijven de bestaande eindtermen voorlopig toegelaten, al kunnen scholen er vrijwillig al voor kiezen met de nieuwe minimumdoelen te werken.
Daarnaast komt er extra ondersteuning voor Nederlands. Basisscholen starten vanaf het tweede leerjaar met taalheldklassen en krijgen daarvoor extra lestijden en middelen. In het secundair onderwijs komen extra lesuren Nederlands, onder meer om leerlingen te ondersteunen bij de overstap van het lager naar het secundair onderwijs.
Vanaf oktober wordt de KOALA‑screening voor de derde kleuterklas vernieuwd, met een eerste focus op luistervaardigheid en later een uitbreiding naar woordenschat, fonemisch bewustzijn en getalbegrip.
Minder papierwerk, meer ruimte voor starters
Vanaf dit schooljaar wordt loopbaanonderbreking voor mantelzorg flexibeler: een voltijdse onderbreking kan per week worden opgenomen en een halftijdse per maand, op voorwaarde dat de schoolleiding akkoord gaat.
Scholen krijgen dit schooljaar meer vrijheid om extra middelen voor de begeleiding van leraren in te zetten (eenheden inductie). Scholen kunnen de inductiemiddelen niet alleen inzetten voor starters, maar in 2026‑2027 ook voor andere organisatorische doelen die de werking versterken, zolang ze worden toegewezen aan personeelsleden in een wervingsambt.
In het basisonderwijs verandert ook de aanpak van de onderwijsinspectie. Er komen dit schooljaar geen reguliere pedagogische doorlichtingen, behalve in specifieke situaties na een ongunstig advies. In plaats daarvan zijn er ééndaagse stimulerende bezoeken, met onder meer aandacht voor het kennisrijk curriculum en de nieuwe minimumdoelen.
Elke onderwijsinstelling moet bovendien vanaf 1 september gestart zijn met een ICT-beleidsplan. Dat plan vormt een voorwaarde voor Digiplanmiddelen en moet onder meer de visie op digitalisering, professionalisering en digitale inclusie bevatten.
Wijzigingen voor leerlingen
Vanaf 2027 nemen ook leerlingen uit het zesde jaar secundair deel aan de Vlaamse toetsen. Daarmee worden Nederlands en wiskunde tijdens de schoolloopbaan op vier momenten digitaal getoetst.
Ook leerlingbegeleiding wordt aangescherpt. Begeleidende maatregelen moeten vanaf 1 september worden opgenomen in het tuchtdossier van een leerling, tenzij de school motiveert waarom begeleiding niet mogelijk was. Bij een schoolwissel kan een personeelslid van de nieuwe school de relevante informatie inkijken om de begeleiding meteen op te starten.
Voor de overgang van de kleuterschool naar het lager onderwijs verandert eveneens het criterium. Niet langer een minimumaantal halve dagen aanwezigheid, maar de klassenraad beslist voortaan of een kleuter klaar is voor de overstap, rekening houdend met de minimumdoelen.
Volwassenenonderwijs wordt goedkoper voor talen
Tot slot daalt het inschrijvingsgeld voor wie Frans, Duits of Engels volgt in het volwassenenonderwijs opnieuw naar het standaardtarief van 2,25 euro per lestijd. Het maximumbedrag bedraagt 450 euro per opleiding per semester. Voor bepaalde groepen blijft een verminderd tarief van 1 euro per lestijd gelden.
Het schooljaar 2026-2027 brengt vooral meer focus op effectieve lestijd, Nederlands en de nieuwe minimumdoelen. Tegelijk krijgen scholen en personeelsleden op verschillende vlakken nieuwe regels en meer flexibiliteit.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
