Key takeaways

• Voormalige Europese en Russische diplomaten kwamen in Wenen achter gesloten deuren bijeen om vredeskaders voor Oekraïne te verkennen.
• Track two-diplomatie maakt onofficiële brainstormsessies mogelijk zonder directe regeringsopdrachten.
• Het westerse scepticisme blijft bestaan nu Rusland doorgaat met raketaanvallen en territoriale concessies eist.

Vorige maand was Wenen het toneel van een bijeenkomst tussen voormalige hooggeplaatste vertegenwoordigers uit Rusland, Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Het doel van deze bijeenkomst was het onderzoeken van mogelijke kaders voor vredesonderhandelingen om het conflict in Oekraïne te beëindigen. Dat meldt Bloomberg.

Tot de deelnemers behoorden Pierre Vimont, een ervaren Franse diplomaat; Markus Ederer, een voormalig Duits staatssecretaris; en Tim Barrow, de voormalige nationale veiligheidsadviseur van het Verenigd Koninkrijk. De identiteit van de voormalige Kremlin-functionaris die zich bij hen voegde, is nog steeds niet bekendgemaakt.

Paralelle diplomatie

Dit soort parallelle gesprekken – of ’track two’-besprekingen – wordt vaak gevoerd door denktanks en gepensioneerde diplomaten. Deze particuliere initiatieven, die onafhankelijk van officiële regeringsopdrachten opereren, dienen als een manier om oplossingen te bedenken voor ingewikkelde mondiale crises, die uiteindelijk kunnen worden geïntegreerd in het officiële staatsbeleid.

Deze specifieke bijeenkomst was gefaciliteerd door het Centre for Humanitarian Dialogue (HD), een Zwitserse organisatie die gespecialiseerd is in onpartijdige conflictbemiddeling, waar Vimont en Ederer bestuurslid zijn.

Gemengde officiële reacties

De officiële reacties op de bijeenkomst waren uiteenlopend. Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde geen kennis te hebben van de gesprekken en dat deze niet waren afgestemd met de regering. Een woordvoerder van het Verenigd Koninkrijk benadrukte het streven van het land naar duurzame vrede, maar weigerde commentaar te geven op de handelingen van voormalige functionarissen. Het Franse ministerie van Buitenlandse Zaken en Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov gaven geen commentaar.

Deze informele gesprekken vallen samen met bredere inspanningen van de E3-landen – het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Duitsland – om Oekraïne te helpen een manier te vinden om rechtstreeks met het Kremlin te communiceren. Daarnaast zou een hoge adviseur van de voorzitter van de Europese Raad, Antonio Costa, eerder dit jaar hebben geprobeerd een achterkanaal met Vladimir Poetin te openen, hoewel deze inspanningen nog niet tot een doorbraak hebben geleid.

Het standpunt en de eisen van Rusland

Of president Poetin openstaat voor een dergelijke dialoog blijft onzeker, aangezien hij Europese leiders herhaaldelijk heeft beschuldigd van het steunen van Oekraïense aanvallen op Russisch grondgebied. Momenteel beschouwt Moskou de Verenigde Staten als zijn belangrijkste partner voor het bereiken van een akkoord. Poetin blijft eisen dat Oekraïne de resterende delen van de regio Donetsk afstaat, een voorwaarde die Kiev weigert te aanvaarden. Bovendien negeerde de Russische leider een verzoek van president Volodymyr Zelensky in juni om persoonlijke gesprekken te voeren.

Scepticisme onder westerse functionarissen

Wat de Amerikaanse kant betreft, zijn de vredesinspanningen sinds februari in een impasse geraakt doordat de regering-Trump zich op Iran richt. Hoewel Trump en Zelensky onlangs in het Witte Huis hebben gesproken over het hervatten van de onderhandelingen, zijn er geen directe aanwijzingen dat de VS de druk op Rusland zullen opvoeren. De gezanten Jared Kushner en Steve Witkoff zouden echter binnenkort naar Kiev kunnen reizen.

Sommige westerse functionarissen, waaronder die van de E3, blijven sceptisch over onderhandelingen op dit moment. Zij wijzen op de recente toename van Russische raket- en droneaanvallen als bewijs dat Poetin niet oprecht streeft naar een einde aan de oorlog. Deze critici stellen dat de huidige prioriteit moet liggen bij het bewapenen van Oekraïne voor zelfverdediging en het opvoeren van de druk op Moskou om een verschuiving in Poetins standpunt af te dwingen. (fc)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!