Key takeaways

• Duitsland brengt de economische kwetsbaarheden van China in kaart om strategisch voordeel te hebben bij onderhandelingen.
• De afhankelijkheid op het gebied van halfgeleiders en medische producten geeft Duitsland een belangrijk drukmiddel.
• Berlijn verschuift zijn exportmodel in de richting van veiligheid om de Europese veerkracht te waarborgen.

Om zich voor te bereiden op een mogelijk economisch conflict met China voeren Duitse autoriteiten achter gesloten deuren een strategische analyse uit om de economische kwetsbaarheden van Peking in kaart te brengen. Door bedrijfsgegevens, toeleveringsketens en handelspatronen te onderzoeken, wil de regering specifieke gebieden identificeren waarop China afhankelijk is van Europese industriële expertise, gespecialiseerde onderdelen en geavanceerde technologie. Deze inventarisatie is bedoeld om Duitsland en de EU invloed en drukpunten te verschaffen mocht er een handelsoorlog uitbreken.

Toeleveringsketen voor halfgeleiders in het vizier

Een belangrijk aandachtspunt van dit onderzoek is de halfgeleiderindustrie, die van vitaal belang is voor artificiële intelligentie en moderne elektronica. De analyse wijst bedrijven als Carl Zeiss en Trumpf – essentiële leveranciers voor de chipfabricagemachines van ASML – aan als cruciale schakels in de toeleveringsketen.

Ook andere gespecialiseerde bedrijven, waaronder SUSS MicroTec, Aixtron en Siltronic, worden onder de loep genomen vanwege hun rol bij het leveren van onmisbare technologie. Naast het simpelweg stopzetten van de export beschouwt Duitsland de mogelijkheid om technische ondersteuning en onderhoud voor bestaande apparatuur op te schorten als een krachtig strategisch instrument.

Medische en industriële sector

Er worden verdere kwetsbaarheden onderzocht in de medische sector, waar de vergrijzende bevolking van China een afhankelijkheid van geavanceerde gepatenteerde producten creëert, hoewel functionarissen de ethische complexiteit erkennen van het richten op de gezondheidszorg.

Daarnaast suggereren analisten dat verstoringen in arbeidsintensieve industrieën – zoals kunststoffen, chemicaliën, textiel en staal – binnenlandse politieke instabiliteit in China zouden kunnen veroorzaken door de werkgelegenheid en de sociale orde te bedreigen.

Veranderende houding van Europa

Deze strategische verschuiving weerspiegelt een hardere houding van leiders zoals bondskanselier Friedrich Merz, die stelt dat Duitsland zijn eigen veerkracht moet opbouwen om te voorkomen dat het het slachtoffer wordt van de geopolitieke strijd tussen de Verenigde Staten en China. Dit initiatief maakt deel uit van een breder pakket van 34 vertrouwelijke veiligheidsmaatregelen die bedoeld zijn om strategische risico’s te minimaliseren en te voorkomen dat China grondstoffen als wapen inzet.

Ondertussen heeft de Europese Commissie de opdracht gekregen om nieuwe handelsbeschermingsmaatregelen te ontwikkelen om het enorme dagelijkse handelstekort met China aan te pakken.

Afschrikking

Ondanks deze voorbereidingen blijft Berlijn volhouden dat het nog steeds waarde hecht aan economisch partnerschap en geen vijandige agenda nastreeft. Het doel is juist om wederkerigheid te waarborgen en vanuit een sterke positie onderhandelingen aan te gaan. Deskundigen omschrijven dit als een ‘speltheoretische’ benadering, waarbij het bezit van diverse economische instrumenten als afschrikmiddel dient, zelfs als deze nooit daadwerkelijk worden ingezet.

De uitdaging blijft dat, hoewel de EU haar defensie kan coördineren, de vergeldingsmaatregelen van China waarschijnlijk asymmetrisch zouden zijn en gericht op specifieke lidstaten. Dit vereist een collectief compensatiekader om de Europese eenheid te behouden. Bovendien probeert Duitsland deze spanning met China in evenwicht te brengen en tegelijkertijd een handelsconflict met de VS te vermijden, vooral nu de regering-Trump dreigt met nieuwe invoerheffingen.

Duitse exportmodel herdefiniëren

Deze overgang naar “economische veiligheid” betekent een afwijking van het traditionele, puur marktgedreven exportmodel van Duitsland. Sommige functionarissen, waaronder vicekanselier Lars Klingbeil, hebben zelfs voorgesteld om tactieken over te nemen die eerder door Peking zijn gebruikt, zoals het verplicht stellen van joint ventures om technologieoverdracht te beschermen.

Uiteindelijk is het doel niet om China permanent te isoleren, maar om aan te tonen dat Europa over de middelen beschikt om zijn belangen te verdedigen. (fc)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!