Key takeaways

• De kandidaten voor de Franse presidentsverkiezingen zijn volop bezig met campagne voeren.
• In een interview met Le Figaro vertelt presidentskandidaat Gabriel Attal (Renaissance) over de zaak Lyhanna en het Franse rechtssysteem.
• Hij vindt dat er duidelijke hervormingen moeten plaatsvinden, zoals kindermisbruikers gelijkstellen met terroristen.

Alle kandidaten voor de Franse presidentsverkiezingen zijn volop bezig met campagne voeren. De voormalige premier en presidentskandidaat Gabriel Attal (Renaissance) heeft een duidelijke mening over kindermisbruikers naar aanleiding van de dood van Lyhanna. Dat vertelt hij in een interview met Le Figaro.

Kritiek op justitie

De dood van Lyhanna heeft een schokgolf veroorzaakt. De rechtspraak wordt met de vinger gewezen door massale protesten. Volgens Attal kan de politieke macht zich niet aan verantwoordelijkheid onttrekken. “De staat heeft gefaald in deze zaak. De belangrijkste verantwoordelijkheid van de staat is het beschermen van de Fransen, met name de meest kwetsbaren onder hen, de kinderen”, vertelt hij.

Volgens hem had deze moord kunnen worden voorkomen als de rechtspraak goed had gefunctioneerd. “Natuurlijk moeten iedereen die verantwoordelijkheden dragen. Ik ben daar ook een van, zich afvragen wat er de afgelopen jaren is gedaan en wat er niet is gedaan, zodat de rechtspraak haar taak kan vervullen. In deze zaak moet iemand betalen. De Fransen hebben het recht te weten wat er is gebeurd. Want onze kinderen zijn heilig.” Hij gelooft niet dat het ontslag van de huidige minister van Justitie, Gérald Darmanin, iets gaat helpen voor hervormingen.

Een onderzoekscommissie over zaak Lyhanna

Attal vindt het vanzelfsprekend dat er een onderzoekscommissie moet komen over de dood van Lyhanna. “Want de waarheid moet aan het licht komen, en we moeten daar alle gevolgen uit trekken. De politici hebben een historische verantwoordelijkheid om alles te veranderen”, vertelt hij. We hebben geen keuze meer. De versterking van de middelen van de rechtspraak in Frankrijk de afgelopen jaren is nuttig geweest. Het ministerie was, volgens de laatste garde des Sceaux van François Hollande, in 2016 op weg naar “bedelarij”.

Sindsdien is het budget met meer dan 50 procent gestegen. We hebben 3.000 extra rechters en griffiers aangeworven. Dat is uiteraard niet genoeg. Er is nog steeds een probleem met middelen in het rechtssysteem. Daarentegen heeft het gefaald aan een echte hervorming van ons rechtssysteem. We zien door deze zaak, maar niet alleen deze, dat de toename van geweld ons dwingt om na te denken over een nieuwe rechtspraak.”

Wat betreft de verhoging van de middelen, zeggen de president van de Republiek en de minister van Justitie dat dit niet het juiste debat is om te voeren. “Het administratieve onderzoek zal uitwijzen waar de fouten en verantwoordelijkheden liggen. Het probleem komt niet alleen voort uit de kwestie van de middelen, maar we kunnen dit probleem niet met een handomdraai van tafel vegen. Ik stel een doel voor van 3.000 nieuwe aanstellingen van rechters en griffiers, die vanaf 2027 moeten worden gestart.”

Straffen voor kindermisbruikers

Buiten de reorganisatie wil Attal ook een duidelijk signaal geven voor een nieuw strafbeleid. “De straffen moeten verzwaard worden. Er is geen “tegelijkertijd” mogelijk op het gebied van veiligheid en rechtvaardigheid. Ik wens dus de verjaringstermijn voor misdaden tegen minderjarigen. Ik denk bovendien dat er duidelijkere en striktere strafrechtelijke circulaires nodig zijn: voor misdaden gepleegd tegen minderjarigen moet de aanklager automatisch gevangenisstraf eisen. Veel Fransen waren geschokt dat het Openbaar Ministerie tijdens een recent proces in de zaak van kindermisbruik in de buitenschoolse opvang in Parijs geen gevangenisstraf had geëist in zijn vorderingen. Het is onbegrijpelijk voor elke burger.”

Bruno Retailleau, Franse senator, wil zelf chemische castratie invoeren. Maar voor Atall is dat niet bepaald een oplossing. “Ik ben pragmatisch en het enige dat mij interesseert, is de effectiviteit. Ik heb nog geen experts gehoord die oproepen tot een veralgemening van deze maatregel, die vandaag mogelijk is op basis van vrijwilligheid. Maar het is zeker dat we in Frankrijk te weinig dwingende maatregelen hebben voor pedocriminelen die uit de gevangenis komen.” Hij verwijst voor de rest naar het Verenigd Koninkrijk. Daar heeft de regering een beleid ingevoerd dat ongecontroleerd contact met minderjarigen verbiedt, het gebruik van internet beperkt, verplichtingen oplegt voor het melden van elektronische apparaten en reisbeperkingen. “Dat moet ons inspireren”, vertelt hij.

Misdrijven tegen minderjarigen

Binnen de Franse justitie is er een grote stroom van rechtszaken omtrent kindermisbruik. Attal wil een cultuur van urgentie binnen het rechtssysteem. Elke keer dat er een klacht wordt ingediend voor een seksuele aanval of een verkrachting van een minderjarige, wil hij dat er binnen 48 uur actie wordt ondernomen en dat het onderzoek binnen drie maanden wordt afgerond.

“We moeten de behandeling van pedocriminelen gelijkstellen aan die van terroristen. Wat betreft terrorisme is er een hele strafrechtelijke keten georganiseerd. Dat betekent dat er een nationale aanklager moet zijn die zich richt op kindermisbruik.” Er moet volgens hem ook een inlichtingendienst voor kindermisbruik worden opgericht. Dit zal het mogelijk maken om vermeende seksuele delinquenten veel beter te volgen, soms zeer snelle administratieve maatregelen te nemen, en netwerken op te sporen. Ten slotte gelooft hij dat pedocriminelen geregistreerd moeten worden, volgens het model van de S-registraties.

Kinderen als blinde vlek binnen de politiek

De afgelopen dagen heeft hij rechtse en radicaalrechtse verantwoordelijken gezien die de nadruk legden op de sanctie en de strengheid van de straffen, wat uiteraard belangrijk is, maar zonder te spreken over het systemische en culturele probleem van de aanvallen op kinderen en vrouwen. Er bestaat een verkrachtingscultuur in Frankrijk waar we niet uit zijn gekomen. Links en radicaal-links heeft hij veel gehoord over onderwijs, opleiding en kinderbescherming, terecht, maar zonder voldoende het vraagstuk van sancties aan te kaarten.

Volgens hem moet politiek op beide fronten handelen. Hij is voorstander van de integrale wet die wordt gesteund door afgevaardigden van verschillende partijen, waaronder zijn partij Renaissance. “Ik heb me, toen ik minister van Onderwijs was, ingezet voor empathie, kennis en respect voor je eigen lichaam en dat van anderen. Het leren van de integriteit van het lichaam begint al in de kleuterschool. Een kind dat niet leert dat zijn lichaam van hem is, zal niet in staat zijn om aanrakingen of verkrachtingen te melden. Met de zaak van Lyhanna zijn we getuige van een ontwaking van de maatschappij.”

Boodschap naar de verkiezingen toe

Attal heeft een duidelijke boodschap voor de presidentsverkiezingen van 2027. ‘We moeten het vertrouwen tussen de Fransen en hun rechtspraak herstellen om de rechtsstaat te beschermen.
Het onderwerp kindermisbruik ligt me al lange tijd na aan het hart. Als premier heb ik autoriteit tot een pijler van mijn beleid gemaakt. Een jaar geleden, in mei 2025, had ik 82 voorstellen gepresenteerd over kwesties van veiligheid, immigratie en justitie, met al een sterke focus op de strijd tegen geweld tegen vrouwen en kinderen.”

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!