Key takeaways
- Nederlandse zorginstellingen kampen met ernstige tekorten aan medische apparatuur.
- Strenge Europese regelgeving en geopolitieke instabiliteit verstoren de wereldwijde toeleveringsketens.
- Gecentraliseerde inkoop zou volgens experts inefficiënte individuele ziekenhuiscontracten kunnen vervangen.
Medische instellingen in heel Nederland kampen met een toenemend tekort aan medische apparatuur, dat zich uitstrekt van alledaagse artikelen zoals chirurgische handschoenen tot geavanceerde apparatuur voor MRI-scanners en complexe operaties. De ernst van die trend werd benadrukt door een recente terugroepactie van een onderdeel voor hartkatheterisatie, waardoor ongeveer 70 ziekenhuizen gedwongen waren geplande hartbehandelingen op te schorten en haastig de resterende voorraad te herverdelen.
Instabiliteit in de toeleveringsketen
Volgens Mariken Zijlmans van de Nederlandse Vereniging voor Klinische Fysica (NVKF) is het omgaan met die tekorten voor zorgverleners een dagelijkse worsteling geworden. Hoewel sommige essentiële artikelen wel aankomen, zijn er regelmatig inconsistenties in de levering.
Peter van der Weide, een medische groothandelaar, merkt op dat klinieken steeds vaker hun toevlucht nemen tot secundaire leveranciers nu de primaire kanalen falen, en voorspelt dat de instabiliteit alleen maar zal toenemen.
Impact van een Europese regelgeving
Een belangrijke oorzaak van deze tekorten is de invoering van strengere Europese regelgeving. Van der Weide legt uit dat het kostbare en complexe proces van hercertificering van apparatuur vaak herontwerpen vereist, waardoor fabrikanten producten uit de handel nemen die niet langer winstgevend zijn op de Europese markt.
Daarnaast wijst uroloog Bart van Bezooijen op geopolitieke instabiliteit en merkt hij op dat schommelingen in de beschikbaarheid van grondstoffen zoals plastic en brandstof de productie en het transport van medische goederen direct verstoren.
Gevolgen voor de patiëntenzorg
Hoewel het grote publiek de volledige impact nog niet heeft gevoeld, worden sommige operaties uitgesteld. Zijlmans vermeldt dat ziekenhuizen soms hun toevlucht nemen tot dure koeriersdiensten om benodigdheden van elkaar te lenen, hoewel dat vaak wordt bemoeilijkt door een gebrek aan compatibele alternatieve producten.
Van Bezooijen waarschuwt dat als deze druk aanhoudt, de kwaliteit en beschikbaarheid van de patiëntenzorg kunnen afnemen.
Tekort aan personeel en geneesmiddelen
De crisis reikt verder dan apparatuur en omvat ook tekorten aan personeel en geneesmiddelen. Momenteel melden ziekenhuizen deze tekorten aan het Zorg Inkoop Netwerk Nederland (ZINN). Kevin Overgoor van ZINN suggereert dat het huidige gedecentraliseerde inkoopmodel – waarbij ziekenhuizen individuele contracten onderhandelen – inefficiënt is.
Hij stelt dat medische hulpmiddelen via een gecentraliseerd systeem moeten worden aangeschaft, vergelijkbaar met hoe geneesmiddelen worden afgehandeld, om de behoeften van het gehele nationale gezondheidsnetwerk voorrang te geven boven de belangen van individuele instellingen.
Overheidsingrijpen
Als reactie hierop heeft het ministerie van Volksgezondheid dit jaar middelen toegewezen om de productieketens te versterken en de veerkracht te verbeteren. Vertegenwoordigers van de overheid hebben verklaard dat zij momenteel een strategisch kader ontwikkelen voor het beheer van grootschalige tekorten en de toereikendheid van de nationale voorraden evalueren. (fc)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
