Key takeaways
- De Europese Commissie zal zich richten op belastingaanpassingen en gecoördineerde aanvulling van gasopslag om de economische gevolgen van de door de oorlog met Iran veroorzaakte energiecrisis te verzachten.
- Om de toenemende bezorgdheid over vliegtuigbrandstof tegen te gaan, moedigt de Commissie bedrijven aan om vliegreizen tot een minimum te beperken als maatregel voor onmiddellijke verlichting.
- Zich bewust van mogelijke langetermijneffecten, geeft de EU de voorkeur aan een afgewogen reactie, waarbij drastischer maatregelen indien nodig voor latere fasen worden gereserveerd.
Geconfronteerd met een tweede energiecrisis in vier jaar, veroorzaakt door de oorlog in Iran, bereidt de Europese Commissie zich voor op de onthulling van een strategie die gericht is op het verzachten van de economische gevolgen. In plaats van drastische maatregelen te nemen, zoals prijsplafonds of windfall-belastingen die in 2022 zijn toegepast toen Rusland de gasleveringen beperkte, legt de Commissie de nadruk op belastingaanpassingen en gecoördineerde aanvulling van gasopslag.
Belastingen
Het voorstel, dat nog kan worden herzien, beoogt de EU-belastingregels aan te passen om elektriciteit te bevoordelen ten opzichte van fossiele brandstoffen en regeringen in staat te stellen de industriële elektriciteitsbelastingen tot nul te verlagen. De Commissie is ook van plan de inspanningen van de lidstaten te coördineren om de gasreserves aan te vullen en richtsnoeren te geven voor het omgaan met mogelijke tekorten aan vliegtuigbrandstof.
De afhankelijkheid van Europa van geïmporteerde olie en gas heeft het kwetsbaar gemaakt voor prijsstijgingen na de verstoring van de scheepvaartroutes in de Straat van Hormuz door Iran en aanvallen op de energie-infrastructuur in het Midden-Oosten. Hoewel de referentieprijzen voor gas aanzienlijk zijn gestegen sinds het begin van de oorlog tussen de Verenigde Staten en Israël tegen Iran, liggen de belangrijkste leveranciers van de EU – de VS en Noorwegen – geografisch ver verwijderd van het conflictgebied, waardoor onmiddellijke brandstoftekorten worden beperkt. Desondanks hebben luchtvaartmaatschappijen hun bezorgdheid geuit over een dreigende schaarste aan vliegtuigbrandstof binnen enkele weken.
Beperkte reactie
De afgemeten reactie van de Commissie weerspiegelt het gedecentraliseerde karakter van het crisisbeheer binnen de EU, waar nationale regeringen aanzienlijke controle behouden over instrumenten zoals subsidies en belastingaanpassingen. De voorgestelde strategie biedt niet-bindende aanbevelingen voor het bieden van “onmiddellijke verlichting”, waaronder het aanmoedigen van bedrijven om vliegreizen tot een minimum te beperken.
Sommige functionarissen suggereren dat deze terughoudende aanpak voortkomt uit de inschatting dat de door de oorlog veroorzaakte energieschok maandenlang zou kunnen aanhouden. Bijgevolg zou het verstandig kunnen zijn om drastischer maatregelen voor een later stadium te reserveren. Deskundigen voorspellen dat, hoewel de sluiting van de Straat van Hormuz zou kunnen leiden tot een ernstige schok in de olieprijzen die de crisis van 2022 overtreft, de impact op de gas- en elektriciteitsprijzen wellicht minder uitgesproken zal zijn vanwege de toegenomen afhankelijkheid van Europa van hernieuwbare energiebronnen. Uit gegevens blijkt dat de EU vorig jaar 71 procent van haar elektriciteit uit koolstofarme bronnen heeft opgewekt, een opmerkelijke stijging ten opzichte van 60 procent in 2022.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!