Key takeaways
- De EU onderzoekt de oprichting van een nieuwe intergouvernementele defensiealliantie om haar militaire autonomie te versterken.
- Dit voorstel heeft tot doel een “echte Europese Defensie-Unie” tot stand te brengen met een diepere integratie en onafhankelijke actiecapaciteiten.
- Bezorgdheid over de inzet van de Verenigde Staten voor de Europese veiligheid drijft de EU naar grotere zelfredzaamheid op defensiegebied.
De Europese Unie overweegt een gedurfde stap naar meer militaire autonomie: de vorming van een nieuw intergouvernementeel defensieverbond. Dit voorstel komt voort uit bezorgdheid over de langetermijnbetrokkenheid van de Verenigde Staten bij de Europese veiligheid, met name nu Washington zich meer richt op de Indo-Pacifische regio.
Nieuw verdragskader
Andrius Kubilius, de EU-commissaris voor Defensie, is van mening dat de bestaande verdragen ontoereikend zijn om een werkelijk sterke Europese defensiestructuur te ondersteunen. Hij pleit voor een nieuw verdragskader dat een diepere militaire integratie mogelijk maakt en Europa in staat stelt om op defensiegebied onafhankelijk op te treden. Kubilius streeft naar een “echte Europese Defensie-Unie”, die mogelijk niet alleen de huidige EU-lidstaten omvat, maar ook het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen en Oekraïne.
Dit ambitieuze plan omvat belangrijke elementen die verder gaan dan het huidige juridische kader van de EU: een permanente Europese Veiligheidsraad met toegewijde leden, een permanente strijdmacht van maximaal 100.000 manschappen en een gespecialiseerd militair hoofdkwartier. Kubilius stelt binnen deze nieuwe structuur ook gezamenlijke voorraden op EU-niveau en gecoördineerde defensieplanning voor.
Mogelijke opname van Oekraïne
Verklaringen van de president Donald Trump hebben de discussies over de versterking van de “Europese pijler” binnen de NAVO verder aangewakkerd, wat Europa ertoe heeft aangezet zijn eigen defensiecapaciteiten opnieuw te beoordelen. De Unie heeft haar inspanningen voor meer defensiesamenwerking al opgevoerd en programma’s gelanceerd zoals ASAP, een initiatief van 500 miljoen euro om de munitieproductie te stimuleren, en SAFE, een programma van 150 miljard euro gericht op gezamenlijke inkoop en versterking van de industriële capaciteit.
De Europese Commissie bereidt ook richtsnoeren voor over het gebruik van artikel 42, lid 7, de wederzijdse defensieclausule van de EU, naar aanleiding van recente veiligheidsincidenten in Cyprus die hebben geleid tot de inzet van Europese troepen. Het voorstel van Kubilius reikt verder dan de huidige EU-lidstaten en suggereert mogelijke opname van Oekraïne, het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen. Het blijft echter onzeker of dit ambitieuze plan verder zal komen dan de eerste politieke besprekingen.
Oproepen tot een pan-Europees leger
Eerdere spanningen tussen Europa en de VS, met name met betrekking tot de NAVO en veiligheidskwesties, hadden er al toe geleid dat sommige Europese functionarissen een pan-Europees leger overwogen. De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken José Manuel Albares verklaarde publiekelijk dat de recente standpunten van de VS Europa naar grotere zelfredzaamheid op defensiegebied duwden.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!