Key takeaways

• Het Europees Parlement stemt over zijn onderhandelingspositie voor de Europese begroting van 2 biljoen euro voor de periode 2028-2034.
• De Europarlementariërs staan voor de uitdaging om concurrerende prioriteiten en potentiële nieuwe inkomstenbronnen met elkaar in evenwicht te brengen.
• De uitkomst van deze onderhandelingen zal bepalend zijn voor de beleidsrichting en de bestedingsruimte van de Europese Unie voor het komende decennium.

Het Europees Parlement bereidt zich voor op de onderhandelingen over de komende begroting op lange termijn van de Europese Unie, die de periode van 2028 tot 2034 bestrijkt. De parlementaire rapporteurs Siegfried Mureşan en Carla Tavares zullen journalisten informeren over hun voorgestelde standpunt voorafgaand aan een cruciale stemming in de Begrotingscommissie.

Onderhandelingsmandaat van het Parlement

Deze stemming is een belangrijke stap in het begrotingsproces. Deze is bepalend voor het onderhandelingsmandaat van het Parlement met de Raad van de EU, die de lidstaten vertegenwoordigt. De Commissie deelde in juli 2025 haar oorspronkelijke voorstel voor de begroting van 2 biljoen euro presenteerde. Nu streeft het ernaar de EU-uitgaven te hervormen door de flexibiliteit te vergroten, financieringsprogramma’s te vereenvoudigen en prioriteit te geven aan concurrentievermogen.

De begroting is ook bedoeld om bredere EU-prioriteiten aan te pakken, zoals veiligheid, industriële veerkracht, innovatie en steun voor schone en digitale technologieën. De rol van het Parlement reikt verder dan commentaar. Zijn instemming is essentieel om het meerjarig financieel kader (MFK) in werking te laten treden.

De stemming in de commissie zal daarom uitwijzen hoe de Europarlementariërs hun invloed willen aanwenden in de onderhandelingen met de lidstaten. Het ontwerpstandpunt zal duidelijk maken of de Europarlementariërs de door de Europese Commissie voorgestelde begrotingsstructuur aanvaarden. Het zal ook tonen of zij wijzigingen willen doorvoeren in de toewijzing van middelen. Daarnaast gaat het om aanpassingen in toezichtmechanismen en inkomstenbronnen. Tot slot speelt het evenwicht tussen parlementaire controle en flexibiliteit een belangrijke rol.

Flexibiliteit 

Een belangrijk twistpunt zal waarschijnlijk de nadruk van de Commissie op een flexibeler begroting zijn. Grotere flexibiliteit maakt snellere reacties op crises en veranderende prioriteiten mogelijk. Toch kan dit ook zorgen oproepen over democratische verantwoording, voorspelbaarheid voor begunstigden en het vermogen van het Parlement om toezicht te houden op uitgavenbeslissingen.

Het voorstel komt op een moment dat de EU-uitgaven worden geconfronteerd met concurrerende eisen vanuit verschillende sectoren, waaronder defensie, steun aan Oekraïne, uitbreiding, concurrentievermogen, onderzoek, klimaatbeleid, landbouw, cohesie en migratie. In het volgende MFK zal ook rekening moeten worden gehouden met de kosten van de terugbetaling van leningen in verband met het EU-instrument voor herstel na de pandemie.

Het genereren van inkomsten is een ander gevoelig onderwerp. De Commissie stelt nieuwe eigen middelen voor, zoals inkomsten uit het emissiehandelssysteem, het mechanisme voor koolstofgrensaanpassing, niet-ingezameld elektronisch afval, accijnzen op tabak en een bijdrage van grote bedrijven die in de EU actief zijn. Deze voorstellen vereisen zorgvuldige afweging door hun mogelijke impact op nationale bijdragen, bedrijfskosten en het evenwicht tussen financiering op EU-niveau en op nationaal niveau.

Evenwichtsoefening van het Parlement

De onderhandelingen over het MFK behoren tot de politiek meest uitdagende voor de lidstaten, waarbij nettobetalers doorgaans pleiten voor begrotingsbeperkingen, terwijl begunstigden van cohesie- en landbouwfinanciering zich verzetten tegen bezuinigingen of structurele veranderingen. De introductie van nieuwe prioriteiten, met name defensie en industriële concurrentiekracht, zorgt voor extra druk zonder dat bestaande toezeggingen worden teruggeschroefd.

De uitdaging voor het Parlement ligt in het innemen van een standpunt dat ambitieus genoeg is om de onderhandelingen te beïnvloeden, maar coherent genoeg om de daaropvolgende plenaire en interinstitutionele onderhandelingen te doorstaan. In de commissiefase wordt de begroting nog niet definitief vastgesteld, maar worden de parameters bepaald voor de betrokkenheid van de Europarlementariërs bij het proces.

De briefing op 14 april is cruciaal, omdat deze de hoofdonderhandelaars van het Parlement in staat stelt hun prioriteiten uiteen te zetten vóór de stemming in de commissie en de intensivering van de politieke onderhandelingen met de lidstaten.

(jw) (fc)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!