Key takeaways
- De Nederlandse inlichtingendiensten erkennen dat Rusland zich in toenemende mate militair voorbereidt op een mogelijk conflict met de NAVO.
- Rusland voert voortdurend hybride oorlogstactieken tegen westerse landen, waaronder cyberaanvallen en desinformatiecampagnes.
- Zelfs als de oorlog in Oekraïne eindigt, zal de vijandige relatie van Rusland met het Westen waarschijnlijk blijven bestaan.
De escalerende agressie van Rusland vormt een groeiende hybride dreiging. Naast de aanhoudende oorlog in Oekraïne is een mogelijke militaire escalatie tussen Rusland en het Westen denkbaar geworden. Deze zorg wordt gedeeld door zowel de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) als de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD), die wijzen op het toenemende gevaar van Russische hybride activiteiten in de “grijze zone” – de ambigue ruimte tussen vrede en oorlog. Eerder stuurde Zweden al een gelijkaardige waarschuwing uit.
Voorbereiding op een conflict
De gezamenlijke publicatie van de Nederlandse organisaties, ‘Between Peace and War‘ (Tussen vrede en oorlog), biedt inzicht in de veelzijdige aard van de Russische dreiging in Europa. De Russische strijdkrachten bereiden zich actief voor op een mogelijk conflict met de NAVO en voeren verschillende manoeuvres uit om de escalatiedrempels van het Westen te peilen. Hoewel uit de huidige beoordelingen blijkt dat Rusland nog niet klaar is voor een grootschalige oorlog, bouwt het in hoog tempo aan die capaciteit.
Aanhoudende hybride oorlogsvoering
Belangrijk is dat dit niet betekent dat Rusland onmiddellijk van plan is om een dergelijke oorlog te voeren. Gezien het potentiële gevaar is paraatheid echter van cruciaal belang.
De AIVD en MIVD zien ook een aanhoudend patroon van Russische hybride oorlogsvoering gericht tegen het Westen. Europese landen hebben al te maken gehad met cyberaanvallen, sabotage, beïnvloedingscampagnes en desinformatie verspreid door Rusland. Binnen Nederland zelf zijn er aanwijzingen dat Rusland zich voorbereidt op sabotage. Verwacht wordt dat Rusland deze tactieken zal blijven toepassen en in 2024 een verhoogde risicotolerantie zal vertonen.
Zorgen over escalatie
Deze trend geeft aanleiding tot bezorgdheid dat Rusland zijn hybride activiteiten in Nederland zal opvoeren, wat kan leiden tot fysieke schade, letsel, verstoring van vitale processen of schade aan kritieke infrastructuur. Het conflict in Oekraïne is volgens het Russische perspectief een cruciaal onderdeel van een bredere en existentiële strijd tegen tegengestelde wereldbeelden. Deze botsing met het Westen speelt zich af op militair, economisch en ideologisch vlak. Daarom is het onwaarschijnlijk dat zelfs als de oorlog in Oekraïne zou eindigen, dit het einde zou betekenen van de vijandige houding van Rusland ten opzichte van het Westen.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

