Wat er zat aan te komen: het sociaal overleg stokt

Minister van Werk Pierre-Yves Dermagne hoopte een compromis te kunnen forceren. – Frederic Sierakowski
  • Ze hebben van de federale regering de tijd gekregen tot eind deze week, maar het heeft er alle schijn van dat vakbonden en werkgevers er niet uit gaan geraken. Het sociaal overleg over een nieuw loonakkoord, het zogenaamde IPA, staat op barsten, zo bericht de VRT.
  • Dat is ondertussen al de derde impasse en dus in principe de laatste. Hierna zal de regering zelf de knoop moeten doorhakken, iets dat Vivaldi altijd een beetje gevreesd had.
  • Nochtans had de minister van Werk, PS-vicepremier Pierre-Yves Dermagne zijn voet gezet en een compromis geforceerd: hij dwong de werkgevers om de onderhandelingen over de lonen en sociale uitkeringen aan elkaar te koppelen. En tegelijk dwong hij de vakbonden om het kader van 0,4 procent loonsverhoging voor iedereen te aanvaarden.
  • Het gevolg was dat er een eerste akkoord mogelijk was, over de welvaartsenveloppe. Moeilijk was dat niet: er was immers vooral extra geld uit te delen voor de verhoging van de uitkeringen en de pensioenen. Maar zo gaven de werkgevers een onderhandelingshefboom uit handen.
  • Alleen, de moeilijkere deal zit hem rond de 0,4 procent maximum loonstijging, naast de indexverhogingen. Er kon wel een coronapremie onderhandeld worden, had de regering aangegeven. Maar het openingsbod van de werkgevers is volgens de vakbonden echt te mager: het gaat om een premie van een paar honderd euro, in bedrijven die 30 procent meer omzet draaiden, door de pandemie.
  • Dat is iets heel anders dan wat de bonden voor ogen hebben: namelijk dat een meerderheid van de werkgevers zo’n premie ophoest. En dat ze per sector kunnen gaan onderhandelen.
  • Maar net dat willen de werkgevers verhinderen: dan is de kans groot dat ze zowat overal premies moeten geven. De impasse is dus compleet, het dreigt te eindigen op een nieuwe breuk. Al moet gezegd dat in elke onderhandeling het eerst even “heel diep” moet zitten, met het nodige theater, voor er toegegeven kan worden.