Key takeaways
- Het Verenigd Koninkrijk overweegt de aankoop van F-35A-stealthjagers te annuleren om kosten te besparen.
- Het verlies van deze straaljagers betekent het wegvallen van een cruciaal nucleair afschrikmiddel met laag rendement tegen Rusland.
- Begrotingstekorten vormen een bedreiging voor zowel de modernisering van het leger als de renovatie van essentiële dienstgebouwen.
De aankoop van 12 F-35A stealth-gevechtsvliegtuigen wordt momenteel door de Britse regering in twijfel getrokken, nu zij te maken heeft met een financieel geschil tussen het ministerie van Financiën en het ministerie van Defensie.
Hoewel Keir Starmer eerder een initiatief van 1 miljard pond (1,16 miljard euro) voor deze vliegtuigen had aangekondigd, wordt er nu op hoog niveau besproken of de aankoop moet worden uitgesteld of geannuleerd om kosten te besparen. Deze spanning heeft bijgedragen aan de aanzienlijke vertraging van het Defensie-investeringsplan (DIP), dat oorspronkelijk afgelopen najaar werd verwacht.
Nucleaire capaciteiten
In tegenstelling tot de F-35B’s die bedoeld zijn voor operaties vanaf vliegdekschepen, kan de F-35A de Amerikaanse B61 tactische atoombom inzetten. Militaire functionarissen stellen dat deze straaljagers een cruciale tussenoptie bieden op de escalatieschaal van oorlogsvoering, waarmee ze de kloof overbruggen tussen conventionele strijdkrachten en de enorme vernietigingskracht van de Trident 2 D5-raketten.
Bronnen binnen de RAF waarschuwen dat het opgeven van deze capaciteit Groot-Brittannië kwetsbaar zou maken voor nucleaire dreigingen met een laag rendement vanuit Rusland en de strategische geloofwaardigheid van het VK zou verzwakken.
Begrotingstekorten en wrijving tussen ministeries
De financiële druk blijkt duidelijk uit een gemeld tekort van 28 miljard pond waarmee het ministerie van Defensie de komende vier jaar te maken krijgt. Hoewel minister van Financiën Rachel Reeves naar verluidt heeft toegezegd ongeveer 18 miljard pond te dekken, heeft het resterende tekort tot wrijving geleid.
Om dit tekort te overbruggen, heeft de regering gekeken naar bezuinigingen op de begrotingen van andere ministeries. Het ministerie van Transport en het ministerie van Energiezekerheid en Net Zero waren de belangrijkste doelwitten voor deze bezuinigingen, wat leidde tot interne frustratie en weerstand van ministers zoals Heidi Alexander.
Herziening van de militaire infrastructuur
Naast vliegtuigen worden ook andere militaire verplichtingen herzien. Een project van 9 miljard pond voor de renovatie van 50.000 dienstwoningen wordt mogelijk met honderden miljoenen ponden teruggeschroefd, waardoor reparaties voor gezinnen die in ondermaatse omstandigheden leven mogelijk worden uitgesteld tot 2029. Voormalig NAVO-functionaris Sir Richard Shireff heeft gewaarschuwd dat dergelijke besluiteloosheid en onderfinanciering de nationale veiligheid en de binnenlandse industrie in gevaar kunnen brengen.
Ondanks deze uitdagingen heeft vicepremier David Lammy volgehouden dat de toezegging om 3 procent van het nationaal inkomen aan defensie te besteden absoluut blijft. Regeringsvertegenwoordigers benadrukken dat het DIP vóór de NAVO-top in Ankara op 7 juli zal worden afgerond en gepubliceerd, en beweren dat het definitieve plan een evenwicht zal vinden tussen militaire modernisering en economische groei.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

