Key takeaways

• Joodse extremisten, gesteund door de Israëlische regering, maken een einde aan de langdurige overeenkomst over het gebed in de Al-Aqsa-moskee in Jeruzalem.
• Deze acties, waaronder arrestaties van moslimbeheerders en toenemende invallen door joodse groeperingen, vormen een directe schending van de status quo en dreigen een regionaal conflict te ontketenen.
• De benoeming van extreemrechtse figuren op belangrijke veiligheidsposities heeft deze schendingen verder aangewakkerd en een zeer explosieve sfeer gecreëerd.

Deskundigen uiten hun felle bezorgdheid over de fragiele situatie in Jeruzalem, waar de religieuze en politieke spanningen een nieuw kookpunt hebben bereikt. De langdurige overeenkomst over het gebed op de heiligste plaats is volgens hen volledig ingestort. Deze breuk is het gevolg van toenemende druk van joodse extremisten, die hierbij openlijk steun krijgen van de Israëlische regering.

Escalerende spanningen

Recente gebeurtenissen hebben geleid tot een reeks escalerende acties: arrestaties van moslimbeheerders, toegangsverboden voor honderden moslims en toenemende invallen door radicale joodse groeperingen. Deze week bereikten de spanningen een hoogtepunt met de arrestatie van de imam van de al-Aqsa-moskee tijdens het avondgebed op de eerste avond van de ramadan, gevolgd door een inval van de Israëlische politie.

Deze acties wijken aanzienlijk af van de status quo-overeenkomst die na de oorlog van 1967 is gesloten. De overeenkomst bepaalt dat alleen moslims mogen bidden in het heilige complex rond de al-Aqsa-moskee, dat bij moslims bekend staat als al-Haram al-Sharif. Deze plek wordt door joden vereerd als de Tempelberg, waarvan wordt aangenomen dat het de locatie is van de oude Eerste en Tweede Tempel.

Historische context

In het verleden hebben veranderingen in de status quo op deze plek geleid tot onrust en conflicten in Jeruzalem en de Palestijnse gebieden, met wereldwijde gevolgen. Het bezoek van de toenmalige premier Ariel Sharon in 2000 vormde de directe aanleiding voor de tweede Palestijnse intifada. Deze hevige volksopstand hield uiteindelijk vijf jaar aan en ontregelde de regio volledig. Hamas noemde zijn aanval op Israël in oktober 2023, die resulteerde in de dood van 1200 Israëli’s en de oorlog in Gaza ontketende, “al-Aqsa Flood” en voerde als rechtvaardiging de Israëlische schendingen in de moskee in Jeruzalem aan.

De Jeruzalemse advocaat Daniel Seidemann, die Israëlische, Palestijnse en buitenlandse regeringen heeft geadviseerd over juridische en historische kwesties met betrekking tot de stad, waarschuwt dat “Al-Aqsa een ontsteker is”. Hij benadrukt dat de huidige situatie bijzonder explosief is vanwege de vermeende bedreigingen voor de heiligheid van de heilige plaats.

De gevolgen voor Waqf

De optelsom van deze acties zet het beheer van de al-Aqsa-moskee door de Jordaanse Waqf zwaar onder druk. Hierdoor kampt de organisatie met grote problemen om de verwachte toestroom van gelovigen tijdens de ramadan op te vangen. Volgens de Waqf zijn talloze medewerkers vastgehouden of is hen de toegang tot het complex ontzegd. Bovendien zijn kantoren geplunderd en worden essentiële diensten simpelweg geweigerd.

Deze beperkingen, in combinatie met verlengde bezoekuren voor joden en toeristen, hebben geleid tot een zeer gespannen sfeer op de heilige plaats.

Analisten waarschuwen dat deze ramadan een uitzonderlijk gevaarlijke situatie met zich meebrengt vanwege een samenloop van factoren aan zowel Israëlische als Palestijnse zijde. De huidige Israëlische regering lijkt minder geneigd om gehoor te geven aan internationale druk of bezorgdheid van regionale machten, aangemoedigd door recente successen in Gaza en de Westelijke Jordaanoever.

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!