Door de oorlog in Iran wint de inflatie opnieuw aan kracht. In ons land worden de lonen automatisch aangepast aan de stijgende levensduurte. Dat gebeurt wanneer de spilindex wordt overschreden. Het Federaal Planbureau verwacht nu dat dat door de hogere inflatie twee keer zal gebeuren dit jaar.
Key takeaways
- Door de stijgende inflatie verwacht het Federaal Planbureau dat de spilindex dit jaar in juli en december wordt overschreden.
- In de vooruitzichten van maart was nog sprake van één indexering dit jaar – in juli – en een volgende in augustus 2027.
- De federale centenindex beperkt weliswaar de loonstijgingen boven bepaalde bedragen (4.000 euro voor werknemers, 2.000 euro voor uitkeringsgerechtigden).
Duiding: België is één van de weinige landen waar de lonen automatisch stijgen als het leven duurder wordt.
- Die automatische loonindexering gebeurt wanneer de spilindex wordt overschreden. De spilindex is een vooraf bepaald cijfer van de “afgevlakte gezondheidsindex”.
- Dat cijfer bedraagt momenteel 100,28 punten. Als de afgevlakte gezondheidsindex die kaap overschrijdt, stijgen drie maanden later de overheidslonen en uitkeringen.
- Ook de bedrijven passen de lonen aan wanneer de spilindex wordt overschreden. Wanneer en hoe dat gebeurt, is afhankelijk van het paritair comité waartoe je behoort.
Spilindex twee keer overschreden
In het nieuws: Het Federaal Planbureau verwacht dat de spilindex dit jaar twee keer wordt overschreden. In de vooruitzichten van maart was nog sprake van één indexering dit jaar – in juli – en een volgende in augustus 2027.
- De oorlog in Iran is de aanleiding voor de aangepaste prognoses. Dat conflict jaagt onder meer de brandstof- en energieprijzen de hoogte in. De producenten zullen die hogere kosten uiteindelijk doorrekenen aan de consumenten, met een hogere inflatie als gevolg.
- De overheidsinstelling verwacht dat de consumentenprijzen in 2026 met 3,2 procent stijgen in vergelijking met een jaar eerder. Bij een vorige prognose ging het Federaal Planbureau nog uit van een inflatie van 2,6 procent. De inflatie zal in het daaropvolgende jaar wel afzwakken tot 2,9 procent.
- Het Planbureau houdt bij zijn vooruitzichten voor 2026 rekening met een olieprijs van gemiddeld 90 dollar per vat, een aardgasprijs van gemiddeld 46 euro per megawattuur en een elektriciteitsprijs van gemiddeld 101 euro per megawattuur.
- Gebaseerd op de huidige gegevens zal dat de eerste keer gebeuren in juli. Dat betekent dus dat de lonen van de overheidsmedewerkers en de uitkeringen in oktober met 2 procent zullen stijgen.
- Ook in december zal volgens het Federaal Planbureau de spilindex worden overschreden, met hogere overheidslonen en uitkeringen in maart 2027 als gevolg.
Centenindex
Vergeet niet: De federale regering past in 2026 en 2028 de zogenaamde centenindex toe. Wie meer dan 4.000 euro bruto verdient, zal zijn loon minder zien stijgen dan normaal. Concreet wordt alles boven dat plafond niet geïndexeerd.
- Het parlement moet die wet wel nog stemmen. De stemming daarover is weliswaar uitgesteld tot na de paasvakantie.
- Hoe dan ook zal de centenindex na die goedkeuring van kracht zijn. Het is dus nog niet zeker of de centenindex zal gelden bij de eerstvolgende indexering van de overheidslonen.
- Ook wie een uitkering ontvangt, ontsnapt niet aan de centenindex. In dat geval wordt alles boven de 2.000 euro niet geïndexeerd.
Wil je op de hoogte blijven van alles wat er zich afspeelt in de financiële wereld? Via deze link kan je je inschrijven op de dagelijkse nieuwsbrief.
Wil je toegang krijgen tot alle stukken op BusinessAM en dat voor minder dan 50 euro per jaar? Sluit dan hier een abonnement af!