Key takeaways

• Polen heeft een buitengewone economische groei gerealiseerd en Zwitserland ingehaald qua bbp, met een bbp per hoofd van de bevolking dat 85 procent van het EU-gemiddelde bedraagt.
• Robuuste instellingen die zorgden voor een eerlijk en transparant ondernemingsklimaat speelden een cruciale rol in het succesverhaal van Polen.
• Toegang tot de interne markt van de EU en een gedeelde nationale visie op het EU-lidmaatschap hebben de snelle ontwikkeling van Polen aangewakkerd.

In iets meer dan drie decennia is Polen getransformeerd van een worstelende postcommunistische natie tot een van ’s werelds toonaangevende economieën. Vandaag de dag overtreft de omvang van de Poolse economie die van Zwitserland, met een jaarlijkse productie van meer dan 1 biljoen dollar (ongeveer 873 miljard euro). Deze opmerkelijke reis positioneert Polen als een model voor het bereiken van welvaart en illustreert waardevolle lessen voor beleidsmakers wereldwijd.

Economische opmars Polen

De uitnodiging van Polen als gast op de komende G20-top is weliswaar grotendeels symbolisch, maar erkent deze buitengewone prestatie. De uitnodiging weerspiegelt de aanzienlijke economische groei van Polen: het bbp per hoofd van de bevolking is in 2025 gestegen tot 55.340 dollar (ongeveer 48.350 euro), waarmee het 85 procent van het EU-gemiddelde bereikt en het cijfer van Japan overtreft.

Deze spectaculaire ommekeer was niet het resultaat van één enkele factor, maar veeleer van een combinatie van strategisch beleid en gunstige omstandigheden. Marcin Piątkowski, econoom aan de Kozminski-universiteit in Warschau, wijst op het belang van het opzetten van robuuste instellingen die een eerlijk en transparant ondernemingsklimaat bevorderden. Onafhankelijke rechtbanken, een antimonopolie-instantie en strenge financiële regelgeving voorkwamen corruptie en oligarchische controle, cruciale elementen in het succesverhaal van Polen.

Rol EU-lidmaatschap

Bovendien speelde miljarden euro’s aan EU-steun voor en na de toetreding tot de Unie in 2004 een cruciale rol bij het versnellen van de ontwikkeling van Polen. Toegang tot de enorme interne markt van de EU bood Poolse bedrijven ongeëvenaarde kansen voor groei en uitbreiding.

Misschien wel het belangrijkste was dat er een brede consensus bestond in het hele politieke spectrum dat het EU-lidmaatschap het uiteindelijke doel van Polen was. Deze gedeelde visie wakkerde de nationale vastberadenheid aan en maakte de snelle overname van westerse instellingen en normen mogelijk.

Erfenis communisme

De erfenis van het communisme, hoewel onderdrukkend, droeg onbedoeld bij aan het succes van Polen door sociale barrières af te breken en de toegang tot hoger onderwijs te verruimen. Tegenwoordig heeft de helft van de jonge Polen een universitair diploma, een percentage dat hoger ligt dan dat van Duitsland. Deze hoogopgeleide beroepsbevolking, in combinatie met lagere arbeidskosten, maakt Polen tot een aantrekkelijke bestemming voor buitenlandse investeringen.

Solaris, een toonaangevende Europese fabrikant van elektrische bussen gevestigd in Poznan, is een toonbeeld van de Poolse ondernemersgeest. Opgericht door Krzysztof Olszewski, die zijn technische vaardigheden onder het communistische regime aanscherpte, greep Solaris de kansen aan die het EU-lidmaatschap bood en deed het gedurfde investeringen in geavanceerde technologie.

Aanhoudende uitdagingen

Ondanks zijn indrukwekkende prestaties staat Polen voor aanhoudende uitdagingen. Een vergrijzende bevolking en een laag geboortecijfer dreigen de socialezekerheidsstelsels onder druk te zetten. Bovendien blijven de gemiddelde lonen onder het EU-gemiddelde, en hoewel kleine en middelgrote ondernemingen floreren, hebben er maar weinig wereldwijde naamsbekendheid verworven.

Voor de toekomst wordt innovatie gezien als de belangrijkste motor voor de volgende fase van de economische ontwikkeling van Polen. Steden als Poznan investeren in universiteiten en bevorderen samenwerkingen met westerse bedrijven om geavanceerde industrieën op het gebied van financiën, IT en techniek aan te trekken.

Aanpakken sociale ongelijkheden

Polen erkennen dat verdere vooruitgang vereist dat sociale ongelijkheden worden aangepakt, betaalbare huisvesting wordt bevorderd en jonge gezinnen worden ondersteund. Het verwelkomen van immigranten, zoals de miljoenen Oekraïners die hun toevlucht zochten voor de Russische invasie, wordt gezien als cruciaal voor het verzachten van de gevolgen van een vergrijzende bevolking.

De opmerkelijke transformatie van Polen is een krachtig bewijs van de transformerende kracht van gezond economisch beleid, onwankelbare nationale vastberadenheid en een toewijding aan innovatie. Met een voortdurende focus op deze pijlers is Polen klaar om voort te bouwen op zijn indrukwekkende prestaties en een mooie toekomst voor zijn burgers veilig te stellen. (fc)

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!