Key takeaways

• Het nieuwe Chinese vliegdekschip Fujian maakt gebruik van elektromagnetische katapulten om eerdere technische beperkingen te overwinnen.
• Enorme industriële capaciteit versnelt de verwezenlijking van China’s doel om tegen 2035 tot 9 vliegdekschepen in gebruik te hebben.
• De regionale nabijheid geeft de Chinese vloten een strategisch voordeel ten opzichte van de verafgelegen Amerikaanse strijdkrachten.

China is overgegaan van de experimentele fase van de marine-luchtvaart naar een gerichte uitbreiding van zijn capaciteiten op open zee. Met de ingebruikname van de Fujian beschikt China nu over zijn eerste vliegdekschip met elektromagnetische katapulten, wat een aanzienlijke technologische sprong voorwaarts betekent ten opzichte van de “skisprong”-ontwerpen van de Liaoning en de Shandong.

Hoewel het schip is begonnen met de eerste maritieme trainingen, zal het bereiken van volledige operationele paraatheid – inclusief de ontwikkeling van een ervaren luchtvloot – naar verwachting tot en met eind 2026 voortduren.

Uitbreiding van de vloot

Volgens beoordelingen van het Pentagon streeft China er mogelijk naar om tegen 2035 in totaal 9 vliegdekschepen in gebruik te hebben. Hoewel dit cijfer een externe schatting is en geen officieel overheidsaankoopplan, wijst het op een mogelijke verschuiving in de regionale machtsverhoudingen.

De Fujian zal naar verwachting beschikken over een geavanceerde reeks middelen, waaronder J-35-stealthjagers, vliegtuigen voor elektronische oorlogsvoering en onbemande systemen, waardoor het aanzienlijk meer surveillance- en commandocapaciteiten biedt dan eerdere Chinese vliegdekschepen.

Amerikaanse voorsprong onder druk

De Verenigde Staten beschikken momenteel over een superieure vloot van 11 kernaangedreven vliegdekschepen en profiteren daarbij van decennia aan wereldwijde operationele ervaring en geavanceerde logistiek.

De VS kampen echter met een kritieke productieknelpunt, omdat ze uitsluitend afhankelijk zijn van Newport News Shipbuilding. De bouwtijd voor schepen van de Ford-klasse is opgelopen tot meer dan een decennium, waardoor er een gat is ontstaan in de vervangingscycli. Bovendien moet de VS haar vloot verdelen over wereldwijde verplichtingen, terwijl China haar groeiende strijdmacht kan concentreren in de westelijke Stille Oceaan.

Industriële motor achter de Chinese groei

De maritieme ambities van China worden ondersteund door een enorme industriële infrastructuur. Chinese scheepswerven zoals Jiangnan, die in 2024 meer dan de helft van de commerciële schepen ter wereld zullen produceren, beschikken over een groot reservoir aan technisch talent en toeleveringsketens die de militaire productie ondersteunen.

Hoewel commerciële capaciteit niet automatisch leidt tot expertise op het gebied van vliegdekschepen, versnelt de omvang van die industriële basis het vermogen van China om nieuwe schepen te water te laten. Er zijn zelfs onbevestigde berichten en promotionele hints die wijzen op een verschuiving naar nucleaire voortstuwing voor toekomstige schepen.

Strategische implicaties van nabijheid

Het strategische gevaar voor de VS ligt niet noodzakelijkerwijs in een gelijkwaardige scheepskwaliteit, maar veeleer in het vermogen van China om een constante aanwezigheid nabij zijn kusten te handhaven. Met een vloot van 9 vliegdekschepen zou Peking schepen kunnen afwisselen tijdens onderhoud, terwijl meerdere aanvalsgroepen actief blijven nabij Taiwan en de Zuid-Chinese Zee.

Die schepen opereren met het voordeel van nabijheid, ondersteund door raketten vanaf het vasteland en luchtdekking, terwijl Amerikaanse vliegdekschepen enorme afstanden moeten afleggen en te maken hebben met bedreigingen op lange afstand.

Operationele paraatheid

Uiteindelijk hangt de impact van de Chinese uitbreiding af van het vermogen om de menselijke factor te ontwikkelen – getrainde bemanningen en complexe coördinatie – in plaats van alleen de hardware. Zelfs als Peking er niet in slaagt om tegen 2035 9 vliegdekschepen te hebben, zou een vloot van 5 of 6 de Amerikaanse maritieme strategie bemoeilijken.

Door vliegdekschepen te integreren met een groeiende vloot van torpedobootjagers en onderzeeërs, positioneert China zich om de Amerikaanse dominantie in zijn eigen achtertuin uit te dagen, ongeacht of de afzonderlijke schepen de capaciteiten van de Ford-klasse evenaren.

(at)

Wil je meer defensienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Defensie Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!