Key takeaways

• De uitgaven van de Europese Unie aan Russisch Yamal lng stegen met 21 procent, ondanks eerdere beloftes om de afhankelijkheid ervan te verminderen.
• De logistieke kosten voor Rusland zullen sterk stijgen zodra het importverbod in 2027 van kracht wordt.
• Hernieuwbare energie biedt de enige permanente uitweg uit de geopolitieke volatiliteit op de gasmarkt.

Ondanks publieke toezeggingen om zich los te koppelen van Russische energiebronnen na de invasie van Oekraïne, blijft de Europese Unie een belangrijke afnemer van vloeibaar aardgas (lng) uit het Russische Yamal-project in het Noordpoolgebied. Uit gegevens van de milieuorganisatie Urgewald blijkt dat de EU tussen januari en oktober 2026 ongeveer 8,7 miljard euro aan die invoer heeft uitgegeven. Dit cijfer betekent een stijging van 21 procent ten opzichte van de totale geschatte uitgaven voor het gehele jaar 2025.

Stijgende importvolumes

Uit de analyse, gebaseerd op energiegegevens van Kpler, blijkt dat EU-havens in die periode van tien maanden 12,89 miljoen ton lng uit het Yamal-project hebben ontvangen.

Dit volume betekent een jaarlijkse stijging van 6,3 procent en maakt 81 procent uit van de wereldwijde distributie van het project. Gemiddeld arriveerde er elke 1,7 dag een lading vanuit de Yamal-installatie in de EU.

Financiële gevolgen

De financiële uitgaven zijn gestegen als gevolg van zowel grotere hoeveelheden als stijgende prijzen. Terwijl de leveringsvolumes in oktober bijvoorbeeld met 11 procent daalden ten opzichte van september, stegen de kosten met 2,6 procent tot 839 miljoen euro. De stijging werd veroorzaakt door een piek in de Europese referentieprijs voor gas, die meer dan verdubbelde ten opzichte van het niveau vóór het conflict tussen Iran, Israël en de Verenigde Staten.

Nationale distributietrends

De nationale importtrends lopen uiteen. In oktober kwam Frankrijk naar voren als de grootste afnemer, met 70 procent van de EU-leveringen, oftewel 5,37 miljoen ton. Andere afnemers in oktober waren onder meer Spanje, Nederland en Portugal.

Wanneer we echter naar de volledige periode van tien maanden kijken, was de terminal van Zeebrugge in België de belangrijkste hub, met een verwerking van 3,1 miljoen ton verdeeld over 42 zendingen, ondanks het feit dat er in de laatste drie maanden van de periode helemaal geen aankomsten waren.

Strategische bedreigingen voor Moskou

Het aanstaande verbod op de invoer van Russisch lng, gepland voor 1 januari 2027, vormt een strategische bedreiging voor Moskou. Omdat het Yamal-project in het Noordpoolgebied ligt, bieden Europese havens de meest efficiënte logistiek. Met behulp van gespecialiseerde schepen van de ijsklasse Arc7 kan Rusland snel gas naar Europa leveren.

Het verlies van die markt zou leiden tot langere, duurdere reizen en de navigatie in de winter bemoeilijken, wat de algehele economische levensvatbaarheid van het project mogelijk zou schaden. Hoewel Azië – met name Taiwan, Zuid-Korea en China – ongeveer 18,6 procent van de productie van Yamal afnam, blijft het onzeker of die markten de Europese vraag volledig kunnen vervangen.

Weg naar energieonafhankelijkheid

Alexander Kirk van Urgewald waarschuwde dat het simpelweg vervangen van Russisch gas door leveringen uit Algerije, Noorwegen of de VS Europese consumenten kwetsbaar maakt voor geopolitieke onzekerheid en prijsschommelingen. Hij pleitte voor een overgang naar hernieuwbare energie en betere isolatie van woningen om de afhankelijkheid van gas blijvend te verminderen.

(at)

Wil je meer energienieuws ontvangen? Schrijf je in op onze wekelijkse Energy Insider-nieuwsbrief

Volg Business AM ook op Google Nieuws

Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!