Key takeaways
- Berlijn is gastheer van de eerste E5-top om de Europese defensie en de steun aan Oekraïne op elkaar af te stemmen.
- Deze leiders streven naar een gezamenlijke strategie vóór de NAVO-top om zich in te dekken tegen politieke verschuivingen in de Verenigde Staten.
- Er blijft interne wrijving bestaan nu Polen en Italië met de E3 in conflict zijn over diplomatieke invloed.
Op 24 juni organiseert Berlijn de eerste top van de ‘European Group of Five’ (E5), waar de staatshoofden van Duitsland, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk, Polen en Italië bijeenkomen. Hoewel deze coalitie in 2024 is opgericht om de bewapening van Oekraïne beter te coördineren en de Europese herbewapening te bevorderen, bleven eerdere contacten beperkt tot de ministers van Defensie. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz, die eerder al had aangegeven deze bijeenkomst te willen organiseren, heeft nu de datum definitief vastgesteld.
Voorbereiding op NAVO-top
De bijeenkomst vindt plaats te midden van ingrijpende politieke overgangen en strategische druk. De Britse premier Keir Starmer zal naar verwachting aanwezig zijn, ondanks dat hij heeft aangekondigd af te treden als leider van de Labour-partij. Hij blijft echter in functie totdat een opvolger is benoemd.
Deze top dient als een cruciale voorbereidende stap voorafgaand aan de NAVO-bijeenkomst in Ankara op 7 en 8 juli, waar Europese leiders hun strategieën hopen af te stemmen in afwachting van een mogelijk kritischer Amerikaans beleid onder Donald Trump.
Voortbouwen op G7-toezeggingen
Deze besprekingen volgen op een G7-top in Évian-les-Bains, waar president Volodymyr Zelensky toezeggingen heeft gekregen voor meer leveringen van luchtverdedigingsmiddelen en strengere sancties tegen de Russische energie-export.
Uit diplomatieke rapporten blijkt ook dat de G7-leden zijn overeengekomen om Oekraïense bedrijven toe te staan ter plaatse langeafstandsraketten en verdedigingssystemen te produceren. Zelensky heeft de Europese landen aangespoord een proactievere rol te spelen, nu de door de VS geleide diplomatieke initiatieven in een impasse zijn geraakt.
Interne verdeeldheid
Binnen de E5 blijven er echter interne wrijvingen bestaan over de aanpak van Rusland. De spanningen zijn opgelopen tussen de ‘E3’ (Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Duitsland), die de onderhandelingen liever zelf leiden, en Italië en Polen, die zich gemarginaliseerd voelden nadat ze waren buitengesloten bij de voorbereidende besprekingen met Zelensky in Londen.
Het geopolitieke landschap wordt nog verder gecompliceerd door een controversiële poging van de voorzitter van de Europese Raad, António Costa, om diplomatieke kanalen met Moskou tot stand te brengen. Dit initiatief heeft kritiek gekregen vanuit verschillende EU-hoofdsteden, waarbij sommige leiders tijdens een recente top in Brussel aanvoerden dat Costa zonder de nodige afstemming had gehandeld. Ter verdediging stelde Costa dat een directe communicatielijn met het Kremlin essentieel is om de belangen van Oekraïne zowel militair als diplomatiek te ondersteunen. (fc)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!
