De afhankelijkheid van de EU van buitenlandse olie en gas is een defensie-liability. “Vijanden zouden die afhankelijkheid van fossiele brandstoffen kunnen misbruiken om de Unie in geval van oorlog af te snijden.” Dat is wat de EU-commissarissen voor Klimaat en Defensie, Wopke Hoekstra en Andrius Kubilius, waarschuwen in een interview met Politico.
Key takeaways
- EU-commissarissen voor Klimaat en Defensie Wopke Hoekstra en Andrius Kubilius deden een interview met Politico.
- Daarin waarschuwen ze voor misbruik van buitenlandse energieleveranciers voor EU.
- De oplossing voor onafhankelijkheid van buitenlandse energie is een langetermijnproject.
Gevaren voor afhankelijkheid van buitenlandse energieleveranciers
De EU koopt 95 procent van de olie en 85 procent van het aardgas uit het buitenland. Dat aardgas is nodig voor huishoudens, de vervoerssector en de industrie in de EU. De Europese Commissie en militaire functionarissen vrezen dat deze afhankelijkheid van import in tijden van conflict een bedreiging voor de veiligheid kan vormen. Dat maakt de omschakeling van de EU naar schone, eigen energiebronnen niet alleen essentieel voor de Europese inspanningen om de uitstoot die de aarde opwarmt drastisch te verminderen. “Het is ook cruciaal voor de militaire planning,” zo vertelden de EU-commissarissen voor klimaat en defensie.
De waarschuwing komt nu twee oorlogen buiten de EU, in Oekraïne en Iran, de olie- en gasvoorraden hebben beperkt en de energieprijzen in Europa hebben opgedreven. “We hebben het nu over een situatie waarin we niet in oorlog zijn, maar waarin we al ernstig beperkt zijn in ons gebruik van olie, gas en kerosine”, zei klimaatcommissaris Wopke Hoekstra. Hiermee verwijst hij naar de energiecrisis door de oorlog in Iran. “Stel je eens voor hoe dat zou zijn in een situatie die op oorlog lijkt of zelfs oorlog is, en de andere partij gebruikt dat om je te verstikken”, voegde hij eraan toe. “Dus ik begrijp waarom de gemiddelde generaal in paniek raakt over deze enorme afhankelijkheid.”
Leren uit het verleden
Tenslotte zei Hoekstra: “Als er één ding is dat de militaire geschiedenis ons leert, is het dat oorlogen niet alleen worden gewonnen door puur vechtvermogen, maar ook zeer zeker worden gewonnen of verloren door je vermogen om je toeleveringsketen en je logistiek op orde te krijgen.”
Rusland zet de gasvoorziening van Europa onder druk als reactie op de steun van het continent aan Oekraïne. Dat heeft de gevaren van afhankelijkheid van fossiele brandstoffen aangetoond. “De oplossing is dat Europa zijn eigen energiebronnen veiligstelt”, zei Defensiecommissaris Andrius Kubilius. Aangezien de EU weinig eigen fossiele brandstofvoorraden heeft, is schone energie de weg vooruit, betoogden hij en Hoekstra.
Snelle oplossing niet op tafel
“Als je ervoor zorgt dat de hele samenleving veel sneller overgaat op elektrificatie, is je algehele maatschappelijke afhankelijkheid veel minder geworden”, zei hij. “En dat kleine deel van brandstof dat je zelf maakt of dat je moet importeren, kun je dan uitsluitend of bijna uitsluitend voor je leger gebruiken, toch?” Dat betekent niet dat er een snelle oplossing is. De energietransitie van de EU is een project van tientallen jaren. “We bevinden ons in een situatie van potentiële chantage”, zei Hoekstra. “Die afhankelijkheid zal niet van de ene op de andere dag worden opgelost, maar we zijn onze burgers verplicht om deze afhankelijkheid zo snel mogelijk te verminderen, en dat is ook waarom de militaire mensen zo vasthoudend waren, omdat zij dit simpelweg als een enorm risico zien.”
Verder vertelde hij over het simpelweg diversifiëren van de fossiele brandstofvoorziening van Europa. Dat is een manier om niet te veel afhankelijk te zijn van een enkele leverancier. Dat zal echter het probleem niet oplossen. “Het antwoord van alleen maar diversifiëren is simpelweg niet goed genoeg”, zei hij. “Het is geweldig dat we het grootste deel van het Russische gas hebben afgeschud.” Wat we ervoor terugkregen is meer lng uit de VS, meer lng uit Qatar. Het is nog steeds geen onafhankelijkheid. Dus het enige wat op de lange termijn werkt, is een overvloed aan zelfgekweekte, spotgoedkope, in Europa geproduceerde energie. Dat is wat we nodig hebben.”
Waarschuwing van China
Tegelijkertijd moet de EU nieuwe afhankelijkheden vermijden in haar streven om fossiele brandstoffen af te schaffen. Dit is specifiek om te voorkomen dat ze afhankelijk wordt van China voor kritieke grondstoffen en schone energietechnologieën. “Ik ben vastbesloten ervoor te zorgen dat we dingen in Europa produceren. Dit doen we niet om de Chinezen weer een nieuwe set knelpunten te geven”, zei Hoekstra.
“Ik maak me zorgen over onze aanzienlijke afhankelijkheden van China”, voegde hij eraan toe. “Als je naar de cijfers kijkt en naar de afgelopen 15-20 jaar, dan zijn we kortzichtig geweest in onze beslissing om voor gemakkelijke winst te kiezen en een hele reeks afhankelijkheden te creëren. Na de Russische crisis van 2022 en nu de energiecrisis in Iran, “hebben we die les geleerd”, zei Kubilius. “Afhankelijk zijn in de economie, in de handel, van autoritaire landen, je wacht op een ramp.” (lv)
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!

