Key takeaways
- Duitsland twijfelt over een verdere deelname aan het FCAS-programma door fundamentele verschillen in militaire behoeften met Frankrijk.
- Het conflict draait niet alleen om strategische keuzes, maar ook om industriële spanningen tussen de betrokken defensiebedrijven.
- Een mogelijke Duitse terugtrekking zou een zware klap betekenen voor de Europese defensiesamenwerking en de ambitie van strategische autonomie.
De Duitse bondskanselier Friedrich Merz heeft openlijk zijn twijfels geuit over de verdere deelname van Duitsland aan het gezamenlijke gevechtsvliegtuigprogramma met Frankrijk en Spanje. Door uiteenlopende nationale belangen ontstaat bezorgdheid over het mogelijk vastlopen van de defensiesamenwerking.
De bedoeling van dit project, genaamd Future Combat Air System (FCAS), is om tegen 2040 een nieuwe generatie gevechtsvliegtuigen en ondersteunende systemen op te leveren. Maar opnieuw komt hier de breuklijn tussen Frankrijk en Duitsland bloot te liggen. Merz is van mening dat de militaire behoeften van de twee landen te veel verschillen. Eerder waren er ook al onenigheden over de defensie-uitgaven van de landen.
Duitse twijfels
“De Fransen hebben voor de volgende generatie straaljagers een vliegtuig nodig dat kernwapens kan vervoeren en vanaf een vliegdekschip kan opereren”, stelt Merz bij de Duitse podcast Machtwechsel. Hij verklaarde dat het Duitse leger dat momenteel niet nodig heeft.
Met die uitspraken toont hij het meningsverschil tussen Frankrijk en Duitsland aan. Terwijl Frankrijk nucleaire afschrikking als essentieel onderdeel binnen defensie ziet, zet Duitsland in op conventionele versterking van zijn strijdkrachten.
Volgens de bondskanselier zijn er nog veel onenigheden over de specificaties van het toestel dat ontwikkeld moet worden. Hij heeft een fundamentele vraag voor Europa. Heeft het de kracht en wil om twee verschillende vliegtuigen te bouwen voor twee uiteenlopende militaire doctrines? Hij waarschuwde dat Duitsland het project mogelijk zou verlaten als daar geen oplossing voor gevonden wordt.
Industrieel machtsspel
Ook industriële spanningen spelen een belangrijke rol. Het FCAS-project ging van start in 2017 onder leiding van Franse president Emmanuel Macron en toenmalige Duitse bondskanselier Angela Merkel. In 2019 sloot Spanje zich aan.
Het programma moet de oudere modellen van gevechtsvliegtuigen vervangen, namelijk de Franse Dassault Rafale en de Duitse en Spaanse Eurofighter Typhoon. Naast nieuwe gevechtsvliegtuigen, omvat het project ook onderling verbonden drones en een digitaal cloudsysteem. De totale waarde van het project bedraagt ongeveer 100 miljard euro.
Door spanningen tussen het Franse bedrijf Dassault Aviation en het Duitse Airbus Defence and Space verloopt de ontwikkeling bijzonder moeizaam. Er is een onderlinge discussie over het zeggenschap en de verdeling van verantwoordelijkheden binnen het project.
Gevolgen voor Europese defensiesamenwerking
Het project is een symbool voor de Europese strategische autonomie en nieuwe defensiesamenwerking binnen de NAVO, zeker in een tijd van toenemende Russische dreiging en onzekerheid over Amerikaanse veiligheidsverplichtingen.
Als Duitsland zich terugtrekt, is dit niet enkel een zware klap voor de Frans-Duitse samenwerking. Ook het bredere streven naar een geïntegreerde Europese defensie-industrie zal hieronder lijden. Merz zei eerder dat wanneer er geen oplossing gevonden wordt, er al andere landen klaar staan om samen te werken met Duitsland.
Volg Business AM ook op Google Nieuws
Wil je toegang tot alle artikelen, geniet tijdelijk van onze promo en abonneer je hier!