Een op de vier Belgen beschikt amper over financiële basiskennis, leert een nieuw onderzoek van ING ons. Volgens de grootbank kan het gebrek aan financiële kennis vergaande gevolgen hebben. Zo stijgt onder meer het risico om het slachtoffer te worden van fraude.

Key takeaways

• Tijdens een financiële kennistest van ING slaagde er een op de negen Belgen niet in om minstens een van de negen antwoorden correct te beantwoorden.
• Slechts bij een op de drie landgenoten is de financiële kennis goed.
• Op internationaal vlak scoren de Belgen slechter dan onder meer de Duitsers en Nederlanders.

In het nieuws: Financiële geletterdheid blijft een uitdaging in België. Uit de nieuwste ING Consumer Survey blijkt namelijk dat één op vier Belgen nauwelijks financiële basiskennis heeft. De grootbank bevroeg 1002 Belgen.

• “Nog verontrustender is dat één Belg op negen geen enkel correct antwoord kan geven op de vragen uit de kennistest”, voegt de grootbank eraan toe. Gemiddeld haalt de Belg maar net een voldoende op de kennistest (2,6 op 5) van ING.
• Volgens de test van ING is slechts één op drie Belgen goed financieel geletterd. 24 procent van de deelnemers gaf vier correcte antwoorden, terwijl 9 procent alle vragen correct beantwoorde. 42 procent scoorde gemiddeld: met een vrij evenwichtige verdeling tussen twee en drie correcte antwoorden.

Mannen scoren beter dan vrouwen

Ook dit: Uit de rondvraag van ING blijkt ook dat er duidelijke verschillen tussen geslacht, leeftijd en opleidingsniveau zijn.

• Mannen scoren gemiddeld drie correcte antwoorden, tegenover 2,3 bij vrouwen. Op geen enkele van de vijf vragen lag het aandeel vrouwen met een juist antwoord hoger dan dat van de mannelijke respondenten.
• Daarnaast leert ING Consumer Survey ons dat het inschatten van de eigen kennis allesbehalve evident is. Het zijn net diegenen met weinig financiële kennis die zichzelf vaak als gemiddeld of zelfs goed geïnformeerd beschouwen in vergelijking met de gemiddelde Belg.
  • “Dat illustreert het zogenaamde “Dunning-Kruger effect”: mensen met weinig kennis overschatten zichzelf, terwijl mensen met veel kennis zichzelf eerder onderschatten. Zo overschatten 63 procent van de personen met weinig financiële kennis hun eigen kennis, terwijl 66 procent van de mensen met veel financiële kennis zichzelf net onderschatten. Het risico schuilt dus niet alleen in het gebrek aan financiële kennis, maar ook in het misplaatste vertrouwen dat mensen hebben in hun vermogen om financiële risico’s correct in te schatten”, legt Alissa Lefebre, econoom bij ING België en auteur van het onderzoek, uit.
  • Dat effect speelt vooral bij jongeren (tussen 18 en 34 jaar). Zij zijn ervan overtuigd dat hun financiële kennis beter is dat die van de oudere generaties. behoren echter tot degenen die het slechtst scoren op de kennistest.

Opgemerkt: Op vlak van financiële kennis moeten de Belgen de duimen leggen voor enkele buurlanden.

• Nederland (50%) en Duitsland (42%) tellen aanzienlijk meer inwoners met een hoge financiële kennis dan België (33%). Zij hebben niet alleen meer hoogscorenden, maar ook minder mensen met een lage financiële kennis.

Groter risico om slachtoffer fraude te worden

Opgelet: ING waarschuwt dat een gebrek aan financiële kennis niet zonder risico’s is.

• Slechts 6 procent van wie hoog scoort op financiële geletterdheid twijfelt of hij ooit slachtoffer was van fraude, terwijl dat bij mensen met lage kennis oploopt tot één op vier.
• De grootbank voegt eraan toe dat financiële geletterdheid ook werkt als buffer tegen tegenslagen. Zo beschikt 57 procent van de Belgische gezinnen over spaargeld van meer dan drie maanden netto gezinsinkomen. Bij lage en gemiddelde financiële kennis zakt dat aandeel tot onder de helft, terwijl het bij hoog financieel geletterden oploopt tot bijna drie kwart.
  • “In een context van volatiele inflatie en complexere financiële omgeving is financiële kennis geen luxe maar een noodzaak. 79 procent van de Belgen is dan ook voorstander van financiële vorming op school. Financiële geletterdheid hoort dan ook thuis in het lijstje van goede voornemens voor 2026”, besluit Lefebre.

Wil je op de hoogte blijven van alles wat er zich afspeelt in de financiële wereld? Via deze link kan je je inschrijven op de dagelijkse nieuwsbrief.

Wil je toegang krijgen tot alle stukken op BusinessAM en dat voor minder dan 50 euro per jaar? Sluit dan hier een abonnement af!