Even de ventilatie wat lager zetten, op het aanraakscherm een menuutje openen en vervolgens wanneer je opkijkt een snelle stuurbeweging moeten maken, omdat je van je lijn was afgeweken. En dan mag je er niet aan denken dat het tot een aanrijding had kunnen leiden.
Wie met een moderne auto met weinig knoppen en een groot aanraakscherm rijdt, heeft het vast al wel eens meegemaakt. Uiterst gevaarlijk, zo oordeelt ook de Duitse automobilistenvereniging ADAC, die dit staaft met concrete cijfers.
Dalende scores
In haar autotests geeft ze consequent ook een score voor de gebruiksvriendelijkheid van de bediening (het puntensysteem geeft een laag cijfer voor een goede score, en een hoog cijfer voor een slechte). Was die score in 2019 gemiddeld nog goed (2,3), dan is het jaar na jaar gezakt tot het niveau ‘bevredigend’ (2,6 in 2025).
Ze wijst naar het oprukken van aanraakschermen en andere gedigitaliseerde bedieningen, zoals tastgevoelige knoppen (die je niet indrukt, maar gewoon aanraakt of streelt), zeker wanneer deze op het stuur staan. Het zoeken in de menustructuur en het mikken met de vinger vraagt teveel tijd en concentratie tijdens het rijden. Helemaal vervelend wordt het wanneer het systeem daarbij te traag reageert, of reflecties het scherm slecht leesbaar maken. Al helemaal problematisch is het wanneer de menustructuur waaraan je als bestuurder gewend bent, van de ene op de andere dag verandert na een bijsturing vanop afstand (over-the-air update).
Volgens de ADAC hechten de meeste autobouwers teveel belang aan de aanlokkelijke vormgeving van zulke bedieningen, en pretenderen ze onterecht dat een aanraakscherm net wel gebruiksvriendelijk is, omdat we het zo goed kennen van de slimme telefoon. De ware reden voor het massale gebruik van deze technologie is echter de productiekost, die bij aanraakschermen lager ligt dan bij klassieke knoppen, waarbij nog meer handwerk vereist is bij de montage.
De automobilistenvereniging noemt het paradoxaal dat het gebruik van een telefoon achter het stuur verboden is, maar het bedienen van een aanraakscherm niet. Helemaal absurd wordt het wanneer de auto zijn bestuurder waarschuwt dat die zich op het verkeer moet concentreren in de plaats van via het aanraakscherm zijn auto te bedienen, wat de concentratie nog meer verstoort.
Strengere regelgeving
Het is dan ook geen wonder dat Euro NCAP, dat in Europa veiligheidsscores geeft aan de meeste nieuwe auto’s, sinds januari van dit jaar het gebruiksgemak mee in rekening brengt.
Om een topscore te krijgen op dat onderdeel, moeten alle veiligheidskritische functies snel en eenvoudig vindbaar zijn. Het gaat bijvoorbeeld om de ruitenwissers, de waarschuwingslichten of de noodoproep. Daarnaast moeten tastgevoelige knoppen op het stuur duidelijker afgebakend zijn van elkaar. Bovendien moet een auto zijn bestuurder in de gaten houden, en hem waarschuwen wanneer zijn blik 3 à 4 seconden van de weg gaat.
De ADAC roept echter op om de industrie strenger te reguleren, door striktere homologatienormen op te leggen, waarin bepaald staat dat functies zoveel mogelijk blind bediend moeten kunnen worden, zoals lang de norm was, of via spraaksturing.
Consumenten raadt ze aan om bij aankoop zelf ook goed te letten op die gebruiksvriendelijkheid, bijvoorbeeld door te testen of enkele eenvoudige handelingen, zoals de ventilatie of het geluidsvolume aanpassen, vlot verlopen.
In afwachting van een extra inspanning van (het gros van) de autosector, adviseert ze automobilisten ook om zoveel mogelijk handelingen stilstaand te verrichten, idealiter voor de rit, en om de spraaksturing te leren gebruiken.
