Overstromingen in Canada na hittegolf van zomer laten zien hoe klimaatrampen elkaar versterken – en hoe duur ze zijn

Mensen die in British Columbia in Canada wonen, hebben in 2021 meer dan hun deel van klimaatrampen gehad. Na een recordbrekende hittegolf in juni werd de provincie in het westen van Canada in november overspoeld door hevige regenbuien die leidden tot catastrofale overstromingen en aardverschuivingen. De langdurige effecten van de hittegolf hebben die van de recente regenval verergerd. Het toont hoe klimaatrampen elkaar versterken. Zoiets heet een samengestelde klimaatramp. En ze zullen steeds vaker voorkomen.

Waarom is dit belangrijk?

In plaats van overstromingen en bosbranden als afzonderlijke gebeurtenissen te zien, dwingen samengestelde rampen ons om de oplopende crises te begrijpen die zich waarschijnlijk zullen vermenigvuldigen naarmate de planeet warmer wordt.

In juni 2021 werden temperatuurrecords in het westen van Noord-Amerika verbrijzeld. De stad Lytton in British Columbia registreerde 49,6°C, waarmee het vorige Canadese nationale record met maar liefst 5°C werd verbroken. Het ongekende weer werd veroorzaakt door een hogedrukgebied, een zogenaamde “heatdome” (hittekoepel), die enkele dagen boven de regio hing. De hitte nam in de koepel toe toen de hoge druk de lucht samendrukte. Door de droge bodem werden de temperaturen nog hoger, omdat er minder water verdampte om de boel af te koelen. Hoewel niet bevestigd, heeft de hittegolf alleen al in British Columbia meer dan 400 doden veroorzaakt.

Het hete en droge weer zorgde ook voor bosbranden. Slechts enkele dagen nadat de hoogste nationale temperatuur ooit was gemeten, brandde de stad Lytton tot de grond toe af. Door de zomerbranden en droogte was de grond verkoold en kaal, niet in staat om water op te nemen. Deze omstandigheden maken aardverschuivingen waarschijnlijker, omdat beschadigde boomwortels de grond niet langer op zijn plaats kunnen houden. Het zorgt er ook voor dat water sneller over de grond stroomt, omdat het niet in de gebakken grond kan trekken.

Catastrofale combinatie

De enorme regenstorm die van zaterdag 13 tot maandag 15 november duurde, werd veroorzaakt door een “atmosferische rivier” – een lange, smalle strook vocht in de atmosfeer die zich honderden kilometers uitstrekte. Wanneer die band over land reist, kan ze extreme regenval genereren, en dat gebeurde: in 48 uur viel meer dan 250 mm regen in de stad Hope, 100 kilometer ten oosten van Vancouver.

Zoveel regen op zichzelf zou waarschijnlijk grote overstromingen veroorzaken. Maar in combinatie met de uitgedroogde grond waren de resultaten catastrofaal. Aardverschuivingen hebben veel van de vervoersverbindingen in de regio vernietigd, waardoor Vancouver per spoor en over de weg werd afgesloten. Maar daar houdt het slechte nieuws niet op; sediment dat door deze overstromingen wordt weggespoeld, kan toekomstige overstromingen deze winter nog erger maken.

British Columbia is met andere woorden in de greep van wat wetenschappers een samengestelde klimaatramp noemen. De effecten van de ene extreme weersgebeurtenis, zoals een hittegolf, versterken de effecten van de volgende, zoals een regenstorm. In plaats van overstromingen en bosbranden als afzonderlijke gebeurtenissen te zien, dwingen samengestelde rampen ons om de oplopende crises te begrijpen die zich waarschijnlijk zullen vermenigvuldigen naarmate de planeet warmer wordt.

Extreem duur, het leven bij 1,2 graden opwarming

In British Columbia zullen toekomstige overstromingen bijna gegarandeerd frequenter en ernstiger zijn. Dit is het leven bij 1,2°C boven het pre-industriële temperatuurgemiddelde. Het jaar van extreme weersomstandigheden in West-Canada kwam trouwens niet uit het niets. Trends uit het verleden en toekomstige projecties vertellen ons dat we in dit deel van de wereld warmere zomers en nattere winters kunnen verwachten, en recordbrekende klimaatextremen nemen toe.

Wereldwijd komen samengestelde klimaatrampen steeds vaker voor naarmate de klimaatverandering versnelt. Risicobeoordelingen meten doorgaans de effecten van één gebeurtenis tegelijk, zoals de schade veroorzaakt door hevige regenbuien, zonder na te gaan hoe de eerdere droogte deze heeft beïnvloed. Dit leidt ertoe dat wetenschappers en verzekeraars de totale schade onderschatten.

De recente overstromingen in British Columbia zouden een van de duurste natuurrampen in de geschiedenis van Canada kunnen zijn, zowel wat betreft de rekening om de schade te herstellen als de bredere kosten voor de economie van het land. De haven van Vancouver is de drukste van Canada en vervoert dagelijks 550 miljoen dollar aan vracht. Omdat spoorverbindingen beschadigd werden, liggen schepen beladen met goederen voor de kust. Er is al een achterstand van 12 dagen in de bevoorradingsketen. Canada’s mijnbouw- en landbouwindustrieën moesten de export omleiden via de VS. Het kostte naar schatting 3 miljard euro per week. Ondertussen is de spoorlijn gerepareerd – dat duurde acht dagen – maar de volgende storm, met opnieuw een recorhoeveelheid regen, dient zich ondertussen al aan.

(lb)

Meer
Markten
Mijn Volglijst
Markten
BEL20