Dodelijker dan corona en alweer verspreid door vleermuizen: Nipah-virus duikt weer op. Moeten we ons zorgen maken?

In India is een uitbraak van Nipah vastgesteld. Nipah, veroorzaakt door een gelijknamig virus, is door de Wereldgezondheidsorganisatie als een prioritaire ziekte aangemerkt vanwege haar epidemische potentieel. Het komt – net als coronavirussen – van vleermuizen. Het is dodelijker dan Covid-19, er bestaat geen geneesmiddel of vaccin tegen. Maar het is gelukkig wel minder besmettelijk.

Waarom is dit belangrijk?

Gezondheidsexperts maken zich zorgen dat het bewustzijn over het Nipah-virus, in tegenstelling tot het coronavirus, extreem laag blijft, waardoor het moeilijker te voorkomen, behandelen en diagnosticeren is. Door een gebrek aan kennis wordt het virus niet altijd herkend bij patiënten met symptomen.

Een 12-jarige jongen stierf zondag nadat hij het Nipah-virus had opgelopen in de Indiase deelstaat Kerala, waardoor de vrees is ontstaan voor een nieuwe gezondheidscrisis in een land dat honderdduizenden levens heeft verloren aan de pandemie van het coronavirus. Sindsdien zijn ten minste twee gezondheidswerkers positief getest op het Nipah-virus en de autoriteiten proberen de contacten van de jongen te traceren om de verspreiding van een ziekte te voorkomen.

Wanneer is het Nipah-virus ontdekt en hoe verspreidt het zich?

Het Nipah-virus (NiV) werd ontdekt tijdens een uitbraak onder varkenshouders in Maleisië in 1999. De arbeiders zouden het virus hebben opgelopen via besmet vee en hun afscheidingen. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie zijn vleerhonden, ook wel vliegende honden genoemd, de natuurlijke gastheer van het Nipah-virus. Het virus kan van dieren op mensen worden overgedragen, voornamelijk van vleermuizen of varkens, of door contact van mens op mens.

De vleermuizen, uit de familie Pteropodidae, leven vaak in dadelbomen in de buurt van markten, en het virus heeft zich van vleermuizen op mensen verspreid via voedsel – zoals fruit en rauw dadelpalmsap – dat besmet was door geïnfecteerde vleermuizen. Gedomesticeerde dieren, waaronder paarden, katten en honden, kunnen de infectie ook oplopen en verspreiden. Maar het virus wordt vooral als zeer besmettelijk beschouwd bij varkens, die het virus kunnen doorgeven aan mensen die in contact komen met hun lichaamsvloeistoffen of weefsel.

De dodelijke infectie kan ook worden overgedragen via nauw menselijk contact – het virus kan zich via de lichaamsvloeistoffen van een geïnfecteerd persoon naar zijn familie of zorgverleners verspreiden.

In 2018 worstelde India met een uitbraak waarbij 17 van de 19 mensen met het Nipah-virus omkwamen. In 2019 werd een nieuwe zaak geregistreerd in het land, maar snelle actie en wijdverbreide contactopsporing verhinderden verdere verspreiding.

Wat zijn de symptomen?

Symptomen van de ziekte zijn breed. Mildere symptomen zijn koorts en hoofdpijn, braken, keelpijn en spierpijn. In ernstige gevallen kunnen patiënten acute infecties krijgen, zoals encefalitis (ontsteking van de hersenen), beroertes en ademhalingsproblemen. Net als bij het coronavirus blijven sommigen die het virus oplopen asymptomatisch.

Hoe wijdverbreid is het Nipah-virus?

In de decennia sinds het voor het eerst werd ontdekt, zijn er ook uitbraken geregistreerd in veel Zuidoost-Aziatische landen, waaronder Singapore, Bangladesh en India. In sommige delen van Azië zijn volgens het Amerikaanse Centers for Disease Control and Prevention “bijna jaarlijks” nieuwe gevallen van het Nipah-virus geregistreerd.

Is het Nipah-virus dodelijker dan het coronavirus?

De WHO schat dat het sterftecijfer van het Nipah-virus hoog is – tussen de 40 en 75 procent – ​​wat het veel dodelijker maakt dan covid-19, dat een sterftecijfer heeft van tussen de 0,1 procent en 19 procent, afhankelijk van het land. Maar hoewel de kans om te overlijden aan het Nipah-virus na besmetting groot is, is Nipah veel minder overdraagbaar dan het coronavirus.

Hoe wordt het gediagnosticeerd en is er een remedie of vaccin?

Gezondheidsexperts maken zich zorgen dat het bewustzijn over het Nipah-virus, in tegenstelling tot het coronavirus, extreem laag blijft, waardoor het moeilijker te voorkomen, behandelen en diagnosticeren is. Door een gebrek aan kennis wordt het virus niet altijd herkend bij patiënten met symptomen.

PCR-tests met monsters van lichaamsvloeistoffen worden voornamelijk gebruikt om een ​​infectie van het virus te bevestigen, samen met antilichaamdetectiemethoden. Er is geen zekere remedie voor het Nipah-virus en er is geen vaccin dat infectie kan helpen voorkomen.

Volgens de WHO is de belangrijkste beschikbare behandeling ondersteunende zorg – dat wil zeggen, het beheersen van de symptomen en ervoor zorgen dat de geïnfecteerden zo veel mogelijk rust en hydratatie hebben. Nauw, onbeschermd lichamelijk contact met het Nipah-virus geïnfecteerde mensen moet worden vermeden. Individuen moeten regelmatig hun handen wassen na het verzorgen of bezoeken van zieke mensen.

Manieren om infecties van mens op mens te voorkomen, zijn onder meer het vermijden van voedsel dat is besmet door vleermuizen – of het wassen en schillen van fruit dat mogelijk is aangetast – en het vermijden van onbeschermd contact met geïnfecteerde vleermuizen of varkens.

Lees ook:

(jvdh)

Meer
Lees meer...
Markten