DNA van 7.200 jaar oude vrouw druist in tegen wat eerder bekend was over vroege mensen

Archeologen hebben oud DNA ontdekt in de overblijfselen van een vrouw die 7.200 jaar geleden stierf in Indonesië. Het is de eerste keer dat oud menselijk DNA is ontdekt in Wallacea, de enorme keten van eilanden en atollen in de oceaan tussen het vasteland van Azië en Australië. En wat het toont, druist in tegen wat eerder bekend was over migratie van vroege mensen.

Waarom is dit belangrijk?

Elders in de wereld - op de noordelijke breedtegraden van Europa, in Amerika - brengt oude DNA-analyse ondertussen alweer enkele jaren een complete revolutie teweeg in ons begrip van het vroege menselijke verhaal. Maar voor de tropen lag dat moeilijker.

De overblijfselen, die toebehoren aan een tiener met de bijnaam Bessé, werden ontdekt in de Leang Panninge-grot op het Indonesische eiland Sulawesi. In 2015 werden de eerste opgravingen uitgevoerd. Het DNA werd geëxtraheerd uit het het slaapbeen van Bessé, dat het binnenoor huisvest.

Dat het intacte DNA is gevonden, is op zich een klein wonder. De vochtige tropen zijn immers erg meedogenloos wat betreft DNA-behoud in oude menselijke botten en tanden. Er zijn maar een of twee pre-neolithische skeletten die oud DNA hebben opgeleverd in het hele vasteland van Zuidoost-Azië. Elders in de wereld – op de noordelijke breedtegraden van Europa, in Amerika – brengt oude DNA-analyse ondertussen alweer enkele jaren een complete revolutie teweeg in ons begrip van het vroege menselijke verhaal. Maar voor de tropen lag dat dus moeilijker.

Nieuwe informatie over migratie vanuit Azië

Genetische sequencing toonde aan dat Bessé een unieke voorouderlijke geschiedenis had die niet werd gedeeld door iemand die vandaag leeft, noch door bekende mensen uit het verre verleden. Ongeveer de helft van Bessé’s genetische samenstelling is vergelijkbaar met de huidige inheemse Australiërs en mensen uit Nieuw-Guinea en de eilanden in de westelijke Stille Oceaan. Haar voorouders zouden deel hebben uitgemaakt van de eerste beweging van vroege mensen van het vasteland van Azië via deze Wallacean-eilanden naar wat we tegenwoordig Sahul noemen, de gecombineerde ijstijd-landmassa van Australië en Nieuw-Guinea. Maar verrassend genoeg toonde Bessé’s DNA ook een oude link met Oost-Azië. En dat gaat in tegen wat eerder bekend was over de tijdlijn van migratie naar Wallacea.

Toen nu werd gedacht dat de eerste keer dat mensen met een overwegend Aziatische afkomst de regio Wallacea binnenkwamen ongeveer drie- of vierduizend jaar geleden was, toen de eerste prehistorische neolithische boeren arriveerden vanuit Taiwan. Als we deze Aziatische afkomst vinden in Bessé, die behoorde tot jager-verzamelaars die duizenden jaren vóór de komst van deze neolithische mensen uit Taiwan leefden, dan suggereert dit een eerdere verplaatsing van een bevolking uit Azië naar deze regio.

Lees ook:

(jvdh)

Meer
Lees meer...
Markten
BEL20